Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowania
Strona główna

Sztuka wojenna średniowiecza 1202-W-SzWSr-S1
Ćwiczenia (CW) Semestr letni 2025/26

Informacje o zajęciach (wspólne dla wszystkich grup)

Liczba godzin: 30
Limit miejsc: 20
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Literatura:

Podstawowa literatura wykorzystywana na zajęciach:

- Contamine Ph., Wojna w średniowieczu [oryg. La Guerre au Moyen Age, Nouvelle Clio, vol. 24, Paris 1994 (ed. 4)], tłum. M. Czajka, Gdańsk–Warszawa 2004 (wyd. 2);

- Duby G., Bitwa pod Bouvines, niedziela, 27 lipca 1214 [oryg.: Le dimanche de Bouvines, 27 juillet 1214, Paris 1973], tłum. M. Tournay-Kossakowska, A. Falęcka, Warszawa 1988;

- Flori J., Rycerze i rycerstwo w średniowieczu [oryg.: Chevaliers et chevalerie au Moyen Age, Paris 1998], tłum. E. Trojańska, Poznań 2003;

- France J., Sztuka wojenna Europy Zachodniej w epoce krucjat 1000–1300 [oryg.: Western Warfare in the age of Crusades 1000–1300, London 1999], tłum. G. Smółka, Oświęcim 2012;

- Gravett Ch., Normański rycerz 950–1204 [oryg.: Norman Knight 950–1204, Osprey, Warrior, vol. 1, London 1993], tłum. K. Ziółkowski, Oświęcim 2018;

Literatura uzupełniająca (dla zainteresowanych):

- Allmand Ch., War, [w:] The New Cambridge Medieval History, ed. David Abulafia, vol. VII: C. 1415 ‒ c. 1500, ed. Christopher Allmand, Cambridge a. o. 1998, s. 160‒174;

- Carey B. T., Allfree J. B., Cairns J., Wojny średniowiecznego świata. Techniki walki [oryg.: Warfare in Medieval World, London 2012 (2nd ed.)], tłum. J. Jackowicz, Warszawa 2008;

- Clauss M., Militärgeschichte des Mittelalters, München 2020;

- DeVries K., Medieval Military Technology, Peterborough 2013 (2nd ed.);

- Flori J., Rycerstwo w średniowiecznej Francji [oryg.: La chevalerie an France au Moyen Age, Paris 1995], tłum. A. Kuryś, Warszawa 1999;

- Hooper N., Bennett M., Atlas sztuki wojennej w średniowieczu 768–1487 [oryg.: Cambridge Illustrated Atlas Warfare the Middle Ages 768–1487, London 2003], tłum. K. Bażyńska-Chojnacka, P. Chojnacki, Warszawa–Gdańsk 2004.

Efekty uczenia się:

Wiedza:

- student zna pojęcia: źródła historyczne i literatura naukowa (W01);

- zna zasady ustalania i porządkowania faktów (W01);

- zna zasady periodyzacji okresu średniowiecza (W01);

- zna podstawowe typy źródeł dotyczących najważniejszych konfliktów militarnych w Europie w epoce średniowiecza (W02, W11);

- zna dynamikę fenomenu rycerstwa i jego znaczenia militarnego w wojskowości średniowiecza (W02, W04, W07);

- ma wiedzę dotyczącą uzbrojenia i wyposażenia rycerstwa i przemian, jakim ono podlegało (W05);

Umiejętności:

- student posługuje się mapami obrazującymi struktury polityczne okresu średniowiecza (U01);

- charakteryzuje i odróżnia terytoria i granice najważniejszych krajów i regionów Europy Zachodniej między IX a XV w. (U01, U05);

- potrafi korzystać ze zbiorów bibliotecznych (w wersji klasycznej i elektronicznej) (U02);

- dostrzega specyfikę rożnych sposobów prowadzenia wojny (U05);

- potrafi wyjaśnia powiązania między wojną a gospodarką (U05);

- rozumie zagadnienie struktury administracyjnej i terytorialnej państwa (U05);

- dostrzega różnice między dynamiką i rodzajami działań militarnych (U05);

- potrafi rozpoznać i scharakteryzować różne rodzaje uzbrojenia używanego przez rycerzy w okresie X-XIII w. (U10).

Kompetencje społeczne:

- student rozumie potrzebę uczenia się przez całe życie (K01);

- potrafi współdziałać i pracować w zespole, przygotowując się na zajęcia (K02);

- potrafi wskazać idee i ich wpływ na przeobrażenia społeczne (K07);

- wykazuje niezależność i samodzielność myśli, szanując jednocześnie prawo innych osób do odmiennych poglądów (K07);

- rozumie znaczenie fenomenu rycerstwa dla dziedzictwa kulturowego kręgu zachodniego (K08).

Metody i kryteria oceniania:

- końcowy sprawdzian pisemny (pozytywna ocena ze sprawdzianu może zostać podwyższona w przypadku odpowiedniej aktywności w trakcie zajęć);

- aktywność na zajęciach (w przypadku znaczącej aktywności na ponad 75% zajęć możliwość podwyższenia oceny o jeden punkt; w przypadku znaczącej aktywności na ponad 50% zajęć możliwość podwyższenia oceny o pół punktu).

Skala ocen:

4,75–5,00 bardzo dobry

4,25–4,74 dobry plus

3,75–4,24 dobry

3,25–3,74 dostateczny plus

2,75–3,24 dostateczny

0–2,74 niedostateczny

Zakres tematów:

Tematy:

1. Społeczny i polityczny kontekst ukształtowania się warstwy rycerzy (IX-X w.).

2. Znaczenie umocnionych siedzib dla rozwoju rycerstwa (koniec X-XII w.).

3. Militarne przesłanki sukcesu rycerstwa w przestrzeni wojskowości zachodnioeuropejskiej (XI-XII w.).

4. Rycerze na wojnie (XI-XIII w.).

5. Efektywność rycerzy na wojnie: przykład bitwy pod Bouvines (27 VII 1214 r.).

Metody dydaktyczne:

- opis

- pogadanka

- opowiadanie

- wykład konwersatoryjny

Grupy zajęciowe

zobacz na planie zajęć

Grupa Termin(y) Prowadzący Miejsca Liczba osób w grupie / limit miejsc Akcje
1 każdy poniedziałek, 11:30 - 13:00, sala AB 1.16
Krzysztof Kwiatkowski 10/10 szczegóły
Wszystkie zajęcia odbywają się w budynku:
Collegium Humanisticum
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.
ul. Jurija Gagarina 11, 87-100 Toruń tel: +48 56 611-40-10 https://usosweb.umk.pl/ kontakt deklaracja dostępności mapa serwisu USOSweb 7.3.1.0-5 (95b23dc6-dirty) :: 2026-09-14