Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Kultura funeralna

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 1201-KMRP-KF-S2 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0222) Historia i archeologia
Nazwa przedmiotu: Kultura funeralna
Jednostka: Instytut Archeologii
Grupy:
Punkty ECTS i inne: 3.00
Język prowadzenia: polski
Wymagania wstępne:

brak

Rodzaj przedmiotu:

przedmiot fakultatywny

Całkowity nakład pracy studenta:

15 godzin uczestnictwa w wykładzie

15 godzin uczestnictwa w konwersatorium

15 godzin pracy własnej


Godziny realizowane z udziałem nauczycieli:

– udział w konwersatorium – 15 godz.

– konsultacje z nauczycielem akademickim – 5 godz.


Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta:

– czytanie literatury – 10 godz.;

– przygotowanie referatu – 5 godz.;



Efekty uczenia się - wiedza:

WIEDZA:

– ma uporządkowaną, pogłębioną wiedzę obejmującą terminologię, teorię i metodologię z zakresu badań nad kulturą funeralną średniowiecza i czasów nowożytnych (K_W03);

– ma pogłębioną wiedzę na temat metodyki badań w kryptach (K_W04);

– ma wiedzę odnośnie znaczenia badań interdyscyplinarnych w studiach nad kulturą funeralną (K_W05);

– ma uporządkowaną wiedzę na temat metod analizy i interpretacji różnych obiektów związanych z kulturą funeralną (K_W07);

– zna zasady prowadzenia badań archeologicznych na cmentarzyskach i w kryptach grobowych (K_W16).


Efekty uczenia się - umiejętności:

UMIEJĘTNOŚCI:

– potrafi wyszukiwać, analizować, oceniać, selekcjonować i użytkować informa-cje dotyczące badań nad kulturą funeralną (K_U01);

– posiada umiejętności obejmujące formułowanie i analizę problemów badaw-czych związanych z kulturą funeralną późnego średniowiecza i czasów nowożyt-nych (K_U02);

– potrafi przeprowadzić krytyczną analizę różnych rodzajów wytworów kultury materialnej pozyskiwanych podczas badań na cmentarzyskach (K_UO3)


Efekty uczenia się - kompetencje społeczne:

– rozumie potrzebę uczenia się przez całe życie, potrafi inspirować proces nau-czania i uczenia innych osób (K_01);

– potrafi współdziałać i pracować w zespole badawczym, między innymi prowa-dzącym badania wykopaliskowe (K_K02);

– potrafi odpowiednio określić priorytety służące realizacji określonego przez siebie lub innych zadania (K_K03);

– ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego i propaguje ją w społeczeństwie (K_K05).


Metody dydaktyczne:

wykład +konwersatorium

wykład informacyjny, wykład problemowy

referat z prezentacją multimedialną

Metody dydaktyczne podające:

- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład problemowy

Skrócony opis:

Wykłady mają zapoznać słuchaczy z zagadnieniami dotyczącymi metodyki badań w kryptach, między innymi z zasadami bezpieczeństwa, ze sposobami analizy materiału zabytkowego pozyskiwanego podczas badań. Mają również przybliżyć metody balsamowania zwłok w okresie nowożytnym w oparciu o źródła pisane i archeologiczne.

Pełny opis:

Na wykładach studenci zapoznają się z metodyką badań krypt z zasadami bezpieczeństwa. Zaprezentowane zostaną również metody pobierania różnego rodzaju prób do badań. Zaprezentowane zostaną nowoczesne metody poszukiwań, przy użyciu różnych sprzętów. Ukazane zostaną prace prowadzone na różnych stanowiskach, przy okazji omówiona zostanie specyfika prac i metodyka wykorzystana przy eksploracji kolejnych krypt. Wskazane zostaną także problemy z identyfikacją zmarłych - prezentowane na konkretnych przykładach. Wykorzystane zostaną doświadczenia badawcze wykładowcy. Omówione zostaną różne elementy wyposażenia nowożytnych pochówków.

Zakres tematów:

Metodyka badań w kryptach

Metody dezynfekcji krypt i zasady bezpieczeństwa pracy w kryptach

Metody pobierania prób do badań mikrobiologicznych

Metody pobierania prób do badań makroszczątków roślin, bezpieczne transportowanie materiału do analiz

Nowoczesne metody poszukiwań

Badania w kryptach na przykładzie wybranych stanowisk

Balsamowanie ciał zmarłych – rozkład ciał

Problemy z identyfikacją zmarłych - sposoby identyfikowania

Wyposażenie grobowe, elementy wyposażenia odnajdywane przy nowożytnych pochówkach, analiza poszczególnych grup przedmiotów.

Sposoby dekorowania trumien, techniki, materiały użyte do zdobienia, motywy i wzory spotykane na trumnach

Literatura:

- Kultura funeralna elit I Rzeczpospolitej w XVI-XVIII wieku na terenie Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Próba analizy interdyscyplinarnej, red. A. Drążkowska, Toruń 2015.

- M. Vovelle, Śmierć w cywilizacji Zachodu, Gdańsk 2004.

- J. A. Chrościck, Pompa Funebris. Z dziejów kultury staropolskiej, Warszawa, 1974.

- Funeralia Lednickie, Poznań, (wszystkie tomy)

- M. Grupa, Ubiór mieszczan i szlachty w XVII i XVIII wieku z koscioła p. w. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Toruniu, Toruń 2005.

- A. Drążkowska, Odzież grobowa w Rzeczypospolitej w XVII i XVIII wieku, Toruń 2008.

- A. Drążkowska Wyposażenie XVII- i XVIII-wiecznych grobów dziecięcych zlokalizowanych w kościołach, [w:] Nekropolie Kirkuty Cmentarze, pod red. M. Opęchowski, A. Łazowski Szczecin 2005, s. 17-39.

- Nekropolie Kirkuty Cmentarze, pod red. M. Opęchowski, A. Łazowski Szczecin 2005.

- J. Dziubkowa, Portret epitafijny i trumienny, [w:] Gdzie Wschód spotyka Zachód. Portret osobistości dawnej Rzeczypospolitej 1576-1763, Katalog: Muzeum Narodowe w Warszawie, red. J. Malinowski, s. 35-40, Warszawa.

- Wesela, chrzciny i pogrzeby w XVI-XVIII wieku, pod red. H. Suchojada, Warszawa, s. 9-23.

- E. Kizik, Śmierć w mieście hanzeatyckim w XVI-XVIII wieku, Gdańsk 1998.

- E. Kizik, Wesele, kilka chrztów i pogrzebów, Gdańsk 2001.

Efekty uczenia się:

Po ukończeniu zajęć z tego przedmiotu student:

- ma uporządkowaną wiedzę dotyczącą kultury funeralnej średniowiecza i czasów nowożytnych

- ma wiedzę o obrządku pogrzebowego w średniowieczu i okresie nowożytnym

- potrafi scharakteryzować na czym polegała pompa funebris

- zna zasady prowadzenia badań archeologicznych na cmentarzyskach i w kryptach grobowych

- posiada wiedzę na temat metod analizy i interpretacji różnych rodzajów źródeł wykorzystywanych w badaniach nad kulturą funeralną

-potrafi interpretować źródła archeologiczne, ikonograficzne i pisane z tego zakresu

- rozumie jak ważne jest znaczenie badań interdyscyplinarnych w badaniach nad kulturą funeralną

Metody i kryteria oceniania:

wykład +konwersatorium

- aktywny udział w zajęciach, udział w dyskusji, prezentacje multimedialne z referatem,

Kryteria oceny - konwersatorium:

Oceniany jest stopień uwzględnienia wszystkich aspektów i problemów badawczych w prezentowanym przez studenta referacie

ocena dostateczna (3) – (52–60%); ocena dostateczna plus (3,5) – (62–70%); ocena dobra (4) – (71–80%); ocena dobra plus (4,5) – (82–90%); ocena bardzo dobra (5) – (92–100%).

kryteria oceny - wykład:

wynik egzaminu ustnego:

ocena dostateczna (3) – (52–60%); ocena dostateczna plus (3,5) – (62–70%); ocena dobra (4) – (71–80%); ocena dobra plus (4,5) – (82–90%); ocena bardzo dobra (5) – (92–100%).

Praktyki zawodowe:

nie dotyczy

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2017/18" (zakończony)

Okres: 2017-10-01 - 2018-02-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 15 godzin, 18 miejsc więcej informacji
Wykład, 15 godzin, 18 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Anna Drążkowska
Prowadzący grup: Anna Drążkowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-02-28
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 15 godzin, 15 miejsc więcej informacji
Wykład, 15 godzin, 15 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Anna Drążkowska
Prowadzący grup: Anna Drążkowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

Wykłady mają zapoznać słuchaczy z zagadnieniami dotyczącymi metodyki badań w kryptach, między innymi z zasadami bezpieczeństwa, ze sposobami analizy materiału zabytkowego pozyskiwanego podczas badań. Mają również przybliżyć metody balsamowania zwłok w okresie nowożytnym w oparciu o źródła pisane i archeologiczne.

Pełny opis:

Na wykładach studenci zapoznają się z metodyką badań krypt z zasadami bezpieczeństwa. Zaprezentowane zostaną również metody pobierania różnego rodzaju prób do badań. Zaprezentowane zostaną nowoczesne metody poszukiwań, przy użyciu różnych sprzętów. Ukazane zostaną prace prowadzone na różnych stanowiskach, przy okazji omówiona zostanie specyfika prac i metodyka wykorzystana przy eksploracji kolejnych krypt. Wskazane zostaną także problemy z identyfikacją zmarłych - prezentowane na konkretnych przykładach. Wykorzystane zostaną doświadczenia badawcze wykładowcy. Omówione zostaną różne elementy wyposażenia nowożytnych pochówków.

Zakres tematów:

Metody pobierania prób do badań mikrobiologicznych

Metody pobierania prób do badań makroszczątków roślin, bezpieczne transportowanie materiału do analiz

Nowoczesne metody poszukiwań

Badania w kryptach na przykładzie wybranych stanowisk

Balsamowanie ciał zmarłych – rozkład ciał

Problemy z identyfikacją zmarłych - sposoby identyfikowania

Wyposażenie grobowe, elementy wyposażenia odnajdywane przy nowożytnych pochówkach, analiza poszczególnych grup przedmiotów.

Sposoby dekorowania trumien, techniki, materiały użyte do zdobienia, motywy i wzory spotykane na trumnach

Literatura:

Kultura funeralna elit I Rzeczpospolitej w XVI-XVIII wieku na terenie Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Próba analizy interdyscyplinarnej, red. A. Drążkowska, Toruń 2015.

M. Vovelle, Śmierć w cywilizacji Zachodu, Gdańsk 2004.

- J. A. Chrościck, Pompa Funebris. Z dziejów kultury staropolskiej, Warszawa, 1974.

- Funeralia Lednickie, Poznań, (wszystkie tomy)

- M. Grupa, Ubiór mieszczan i szlachty w XVII i XVIII wieku z koscioła p. w. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Toruniu, Toruń 2005.

- A. Drążkowska, Odzież grobowa w Rzeczypospolitej w XVII i XVIII wieku, Toruń 2008.

- A. Drążkowska Wyposażenie XVII- i XVIII-wiecznych grobów dziecięcych zlokalizowanych w kościołach, [w:] Nekropolie Kirkuty Cmentarze, pod red. M. Opęchowski, A. Łazowski Szczecin 2005, s. 17-39.

- Nekropolie Kirkuty Cmentarze, pod red. M. Opęchowski, A. Łazowski Szczecin 2005.

- J. Dziubkowa, Portret epitafijny i trumienny, [w:] Gdzie Wschód spotyka Zachód. Portret osobistości dawnej Rzeczypospolitej 1576-1763, Katalog: Muzeum Narodowe w Warszawie, red. J. Malinowski, s. 35-40, Warszawa.

- Wesela, chrzciny i pogrzeby w XVI-XVIII wieku, pod red. H. Suchojada, Warszawa, s. 9-23.

- E. Kizik, Śmierć w mieście hanzeatyckim w XVI-XVIII wieku, Gdańsk 1998.

- E. Kizik, Wesele, kilka chrztów i pogrzebów, Gdańsk 2001.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.