Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Wiedza o żywności: Biochemia ogólna i żywności

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 1800-D2-Bioch-S1 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Wiedza o żywności: Biochemia ogólna i żywności
Jednostka: Katedra Geriatrii
Grupy:
Strona przedmiotu: http://edukacja.cm.umk.pl/?page_id=374
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 4.00 (w zależności od programu)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Wymagania wstępne:

Znajomość podstaw chemii nieorganicznej i organicznej; znajomość podstawowych technik laboratoryjnych; znajomość podstawowych obliczeń chemicznych.

Rodzaj przedmiotu:

przedmiot obowiązkowy

Całkowity nakład pracy studenta:

- udział w wykładach – 25 h

- udział w ćwiczeniach – 25 h

- praca własna studenta - 10 h

Efekty uczenia się - wiedza:

Definiuje podstawowe pojęcia biochemiczne, rozróżnia i wyszukuje reakcje charakterystyczne dla wybranych związków.

Posiada wiedzę dotyczącą budowy i właściwości fizyko-chemicznych wybranych związków z grupy węglowodanów, białek i tłuszczów oraz kwasów nukleinowych.

Zna podstawowe procesy biochemiczne zachodzące w organizmach żywych.


Efekty uczenia się - umiejętności:

Posiada umiejętność wykonywania podstawowych czynności laboratoryjnych (pipetowanie, miareczkowanie, korzystanie z wag analitycznych) oraz obsługi podstawowej aparatury analitycznej. Potrafi wykonywać podstawowe analizy biochemiczne z wykorzystaniem nowoczesnej aparatury.

Podczas pracy laboratoryjnej stosuje zasady bezpieczeństwa i higieny pracy.

Wykazuje się umiejętnością wykrywania i oznaczania związków biologicznie czynnych w materiale biologicznym.

Potrafi pozyskiwać i analizować informacje, wyciągać i formułować prawidłowe wnioski

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne:

Ma świadomość za zespół podczas wykonywania pracy laboratoryjnej. Jest świadomy zagrożeń środowiskowych oraz niebezpieczeństw podczas pracy z odczynnikami chemicznymi i materiałem biologicznym.

Potrafi współpracować w grupie jest zorganizowany i chętnie bierze udział w doświadczeniach laboratoryjnych

Metody dydaktyczne:

- wykład informacyjny (konwencjonalny)

- wykład problemowy

- ćwiczenia laboratoryjne

Metody dydaktyczne eksponujące:

- pokaz

Metody dydaktyczne podające:

- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład problemowy

Metody dydaktyczne poszukujące:

- ćwiczeniowa
- doświadczeń
- laboratoryjna
- seminaryjna

Skrócony opis:

Zajęcia z przedmiotu „Biochemia ogólna i żywności” na kierunku Dietetyka realizowane są w I semestrze II roku. Przedmiot obejmuje 25 godz. wykładów, 25 godz. ćwiczeń laboratoryjnych, 10 h samokształcenia. Biochemia jako nauka podstawowa jest ściśle związana z innymi naukami biomedycznymi i pozwala studentom zrozumienie prawidłowych procesów zachodzących w żywym organizmie oraz zmian patologicznych. Celem nauczenia studentów jest zapoznanie z właściwościami podstawowych biomolekuł (białka, węglowodany, tłuszcze, kwasy nukleinowe) oraz podstawowymi szlakami metabolicznymi

Pełny opis:

Struktura aminokwasów wchodzących w skład białek. Klasyfikacja aminokwasów według budowy i właściwości ich łańcuchów bocznych (np. polarne, niepolarne; alifatyczne, aromatyczne; zawierające specyficzne grupy funkcyjne; obojętne, kwaśne, zasadowe).

Tworzenie, struktura i właściwości wiązania peptydowego.Klasyfikacja białek według ich budowy, właściwości i funkcji. Charakterystyka I, II, III i IV – rzędowej struktury białka. Szczegółowa budowa α-helisy i β-harmonijki. Współzależności między strukturą białka, a jego funkcją na przykładzie mioglobiny.

Definicje: enzym, koenzym, kolator grupa prostetyczna apoenzym. Izoenzymy o znaczeniu diagnostycznym (dehydrogenaza mleczanowa – LDH, fosfokinaza kreatynowa – CPK). Budowa miejsca aktywnego i modele powstawania kompleksu enzym-substrat. Specyficzność enzymu względem substratu i rodzaju katalizowanej reakcji.

Mechanizm reakcji enzymatycznej. Wpływ fizycznych i chemicznych czynników na aktywność enzymu (temperatura, pH, stężenie enzymu, substratu i produktu). Kinetyka reakcji enzymatycznej: szybkość początkowa i maksymalna reakcji enzymatycznej, stała Michaelisa Regulacja aktywności enzymu: enzymy allosteryczne aktywatory i inhibitory allosteryczne, przykłady enzymów allosterycznych, regulacja przez sprzężenie zwrotne i jej przykłady w organizmie człowieka; modyfikacje kowalencyjne enzymów: fosforylacja oraz swoista, ograniczona proteoliza (proenzymy, zymogeny, autokataliza); inhibicja odwracalna i nieodwracalna (inhibitory kompetycyjne i niekompetycyjne. Jednostki aktywności enzymatycznej (katal, międzynarodowa jednostka aktywności enzymu U, aktywność właściwa preparatu enzymatycznego). Klasyfikacja enzymów (oksydoreduktazy, transferazy, hydrolazy, liazy, izomerazy, ligazy).

Witaminy rozpuszczalne w wodzie i w tłuszczach: ich budowa i funkcje w organizmie człowieka. Pierwiastki śladowe: przykłady reakcji enzymatycznych zachodzących z udziałem jonów żelaza, kobaltu, cynku, miedzi.

Klasyfikacja monosacharydów według liczby reszt węglowych (triozy, tetrozy itd.) oraz według rodzaju grup funkcyjnych (aldozy, ketozy); izomeria monosacharydów (anomery, epimery, izomeria konfiguracyjna D i L). Podstawowe dwusacharydy. Struktura ważnych polisacharydów (skrobia, glikogen). Pochodne węglowodanowe o znaczeniu fizjologicznym (w tym szczególnie aminocukry). Synteza i funkcje kwasów sialowych.

Glukoza jako źródło ATP: glikoliza (reakcje szlaku glikolizy, fosforylacja substratowa, regulacja glikolizy). Glikoliza w warunkach beztlenowych (fermentacja mlekowa, tkanki zależne od glikolizy beztlenowej, losy mleczanu – cykl Corich, kwasica mleczanowa,). Synteza i rozkład glikogenu. Szlak pentozofosforanowy. Przebieg szlaku pentozofosforanowego w zależności od potrzeb komórki. Glukoneogeneza. Utrzymywanie stałego stężenia glukozy we krwi przez regulację hormonalną (regulacja glikolizy oraz glukoneogenezy, a także syntezy i rozkładu glikogenu przez insulinę, glukagon i noradrenalinę).

Losy pirogronianu w warunkach tlenowych – oksydacyjna dekarboksylacja pirogronianu do acetylo-CoA. Cykl kwasów trójkarboksylowych (reakcje, enzymy, koenzymy, regulacja cyklu). Zysk energetyczny cyklu Krebsa.

Fosforylacja oksydacyjna. Łańcuch oddechowy.. Inhibitory łańcucha oddechowego, związki rozprzęgające fosforylację oksydacyjną. Generowanie reaktywnych form tlenowych w komórce Uszkodzenia komórki wywołane przez reaktywne formy tlenu. Obrona antyoksydacyjna komórki.

Nasycone i nienasycone kwasy tłuszczowe, ich nomenklatura i struktura. Acyloglicerole, fosfoacyloglicerole, sfingolipidy, steroidy, eikozanoidy. Struktura i funkcje cholesterolu. Pochodne cholesterolu (witamina D, hormony steroidowe, kwasy żółciowe) i ich rola w organizmie. Transport cholesterolu we krwi przez lipoproteiny.

Aktywacja długołańcuchowych kwasów tłuszczowych i ich transport do mitochondrium. β-oksydacja kwasów tłuszczowych nasyconych i nienasyconych. Bilans energetyczny β-oksydacji. Transport acetylo-CoA z mitochondrium do cytozolu (rola cytrynianu). Synteza kwasów tłuszczowych. Elongacja kwasów tłuszczowych. Powiązania szlaków metabolicznych lipidów i węglowodanów.

Fizjologiczna rola hemoglobiny i mioglobiny odpowiednio w transporcie i magazynowaniu tlenu, krzywa dysocjacji tlenowej. Mechanizm łączenia tlenu z mioglobiną i hemoglobiną (rola histydyny dystalnej i proksymalnej, kooperatywność). Wpływ temperatury, pH, CO2 i 2,3-BPG na krzywą dysocjacji tlenowej Hb. Rodzaje soków trawiennych, ich pH oraz skład (w tym szczególnie skład enzymatyczny). Trawienie i wchłanianie węglowodanów, lipidów, białek,

Katabolizm aminokwasów: Losy szkieletów węglowych aminokwasów. Aminokwasy glukogenne i ketogenne. Rola fosforanu pirydoksalu, tetrahydrofolianu i tetrahydrobiopteryny w metabolizmie aminokwasów.

Podział aminokwasów na egzogenne (niezbędne) i endogenne (nieniezbędne). Biosynteza aminokwasów endogennych w organizmie człowieka.

Przemiany metaboliczne węglowodanów, lipidów i aminokwasów w komórkach wątroby, mózgu, mięśni szkieletowych, mięśnia sercowego i nerek.

Związki i przemiany będące źródłem ATP dla komórek mięśni szkieletowych w spoczynku oraz podczas pracy fizycznej typu bieg sprinterski i maratoński (glikoliza, cykl Crebsa, łańcuch oddechowy, fosfokreatyna).

Fizjologiczna i biochemiczna funkcja nerek: wydalanie produktów przemiany materii, płynów i elektrolitów (utrzymanie izowolemii, izohydrii, izojonii i izoosmii); wydalanie egzogennych substancji chemicznych i ich metabolitów (toksyny, antybiotyki, witaminy, jony metali, hormony); wpływ na metabolizm wapnia i fosforu (produkcja aktywnej formy witaminy D3). Synteza i rola hormonów tarczycy. Hormony zaangażowane w przemiany glukozy i utrzymanie stałego stężenia glukozy we krwi. Najważniejsze hormony mające wpływ na metabolizm węglowodanów, tłuszczów i białek w komórkach mięśni, wątroby i tkanki tłuszczowej (adrenalina, glukagon i insulina). Zmiany metaboliczne zachodzące podczas stanu głodzenia i odżywienia. Zmiany metaboliczne towarzyszące cukrzycy typu I i II.

Literatura:

Berg J.M., Stryer L., Tymoczko J.L., 2009, Biochemia. Wyd. Nauk. PWN Warszawa

Murray R.K., Granner D.K., Mayes P.A., Rodwell V.W., 2012, Biochemia Harpera. Wyd. Lek. PZWL Warszawa

Davidson V.L., Sittman D.B., 2002, Biochemia. Urban&Partner Wrocław

Kłyszejko-Stefanowicz L., 2011, Ćwiczenia z biochemii. Wyd. Nauk. PWN Warszawa

Kupcewicz B., Roślewska A., Stanek M., Stasiak K., 2005, Materiały do ćwiczeń i seminariów z biochemii. Wyd. Uczelniane ATR Bydgoszcz

Strzeżek J., Wołos A., 1997, Ćwiczenia z biochemii. Wyd. ART Olsztyn

Angielski S., Jakubowski Z., Dominiczak M., 2000, Biochemia kliniczna. Wyd. Perseusz, Sopot

Kokot F., 2006, Choroby wewnętrzne. Wyd.Lek. PZWL, Warszawa

Metody i kryteria oceniania:

Egzamin pisemny w formie testu (egzamin pisemny oceniający opanowanie materiału realizowanego na wykładach i ćwiczeniach) . Warunkiem przystąpienia do egzaminu jest zaliczenie ćwiczeń.

Kryteria oceny: wymagany próg na ocenę dostateczną: 51-60%, 61-70% dostateczny plus, 71-80% - dobry, 81-90% - dobry plus, 91-100% - bardzo dobry

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2018/19" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 25 godzin więcej informacji
Samokształcenie, 10 godzin więcej informacji
Wykład, 25 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marek Foksiński
Prowadzący grup: Marek Foksiński, Marek Jurgowiak, Agnieszka Siomek-Górecka, Ewelina Zarakowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Ćwiczenia - Zaliczenie
Samokształcenie - Zaliczenie
Wykład - Zaliczenie

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 25 godzin więcej informacji
Samokształcenie, 10 godzin więcej informacji
Wykład, 25 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Kornelia Kędziora-Kornatowska
Prowadzący grup: Marietta Bracha, Mariusz Kozakiewicz
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Ćwiczenia - Zaliczenie
Samokształcenie - Zaliczenie
Wykład - Zaliczenie
Skrócony opis:

Zajęcia z przedmiotu „Biochemia ogólna i żywności” na kierunku Dietetyka realizowane są w I semestrze II roku. Przedmiot obejmuje 25 godz. wykładów, 25 godz. ćwiczeń laboratoryjnych, 10 h samokształcenia.

Pełny opis:

Biochemia jako nauka podstawowa jest ściśle związana z innymi naukami biomedycznymi i pozwala studentom zrozumienie prawidłowych procesów zachodzących w żywym organizmie oraz zmian patologicznych. Celem nauczenia studentów jest zapoznanie z właściwościami podstawowych biomolekuł (białka, węglowodany, tłuszcze, kwasy nukleinowe) oraz podstawowymi szlakami metabolicznymi.

Literatura:

Berg J.M., Stryer L., Tymoczko J.L., 2009, Biochemia. Wyd. Nauk. PWN Warszawa

Murray R.K., Granner D.K., Mayes P.A., Rodwell V.W., 2012, Biochemia Harpera. Wyd. Lek. PZWL Warszawa

Davidson V.L., Sittman D.B., 2002, Biochemia. Urban&Partner Wrocław

Kłyszejko-Stefanowicz L., 2011, Ćwiczenia z biochemii. Wyd. Nauk. PWN Warszawa

Kupcewicz B., Roślewska A., Stanek M., Stasiak K., 2005, Materiały do ćwiczeń i seminariów z biochemii. Wyd. Uczelniane ATR Bydgoszcz

Strzeżek J., Wołos A., 1997, Ćwiczenia z biochemii. Wyd. ART Olsztyn

Angielski S., Jakubowski Z., Dominiczak M., 2000, Biochemia kliniczna. Wyd. Perseusz, Sopot

Kokot F., 2006, Choroby wewnętrzne. Wyd.Lek. PZWL, Warszawa

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.