Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Kultura duchowa Rosji

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2517-s1LS2L-KDR Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0314) Socjologia i kulturoznawstwo
Nazwa przedmiotu: Kultura duchowa Rosji
Jednostka: Wydział Humanistyczny
Grupy: Przedmioty z języka rosyjskiego - II rok 2 semestr - lingwistyka stosowana s1
Punkty ECTS i inne: 3.00 LUB 2.00 (zmienne w czasie)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: rosyjski
Wymagania wstępne:

Student/ka ma podstawową wiedzę z Historii Rosji.

Rodzaj przedmiotu:

przedmiot fakultatywny

Całkowity nakład pracy studenta:

Godziny realizowane z udziałem nauczyciela: 32 godziny

- udział w konwersatorium: 30 godzin

- konsultacje i praca z nauczycielem akademickim: 2 godziny


Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta/studentki: 28 godzin

- przygotowanie do konwersatorium: 20 godzin

- przygotowanie do kolokwium: 8 godzin


Łącznie: 60 godz. (2 punkty ECTS)


Efekty uczenia się - wiedza:

W1: Student/ka ma zaawansowaną wiedzę o szeroko pojętej kulturze duchowej Rosji, zna i charakteryzuje najważniejsze motywy, zjawiska i cechy rosyjskiej kultury duchowej (K_W09)

W2: Student/ka ma zaawansowaną wiedzę o wybranych zagadnieniach historycznych, społecznych, religijnych warunkujących rozwój kultury rosyjskiej, również w wymiarze międzykulturowym (K_W10).



Efekty uczenia się - umiejętności:

U1: Student/ka prowadzi skuteczne poszukiwania materiału, potrafi analizować, w sposób krytyczny wykorzystywać informacje pochodzące z różnych źródeł (K_U01).

U2: Student/ka potrafi rozpoznawać i zinterpretować różne typy pozaliterackich wytworów kultury (K_U03, K_U14).

U3: Student/ka zna i wykorzystuje terminologię związaną z rosyjską kulturą duchową, sposobem postrzegania świata, systemem wierzeń i tradycyjnych wartości, rozumie dłuższe wypowiedzi oraz filmy w języku rosyjskim na tematy związane z kulturą duchową Rosji (K_U20).





Efekty uczenia się - kompetencje społeczne:

K1: Student/ka jest świadomy/a poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę dokształcania się i rozwoju (K_K01).

K2: Student/ka ma świadomość kulturotwórczej roli prawosławia oraz kultury ludowej i myślenia typu magiczno-religijnego (K_K03).

K3: Student/ka rozumie odmienne postrzeganie życia społecznego przez osoby pochodzące z rożnych środowisk i kultur (K_K07)


Metody dydaktyczne:

dyskusja, prezentacja multimedialna, projekcja filmu

Metody dydaktyczne podające:

- opowiadanie
- pogadanka
- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład konwersatoryjny
- wykład problemowy

Metody dydaktyczne poszukujące:

- ćwiczeniowa
- klasyczna metoda problemowa
- referatu

Skrócony opis:

Celem kształcenia w ramach danego przedmiotu jest zapoznanie studentów z różnymi wymiarami kultury duchowej Rosji.

Pełny opis:

Celem zajęć jest zapoznanie studentów z różnymi wymiarami kultury duchowej Rosji, a więc np. z dziejami kultury chrześcijańskiej na Rusi i w Rosji lub/i kulturą ludową wraz z charakterystycznymi dla niej wyobrażeniami o świecie, określonym systemem wierzeń i wartości, a także religijnością ludową.

Zagadnienia realizowane są przy pomocy prezentacji multimedialnych oraz materiałów audiowizualnych.

Literatura:

Zob. informacje o zajęciach w cyklu.

Metody i kryteria oceniania:

Zob. Informacje o zajęciach w cyklu.

Praktyki zawodowe:

Nie dotyczy.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2017/18" (zakończony)

Okres: 2018-02-26 - 2018-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Anna Kościołek
Prowadzący grup: Anna Kościołek, Bożena Żejmo
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Skrócony opis:

Zob. Podstawowe informacje o przedmiocie.

Pełny opis:

Zob. Podstawowe informacje o przedmiocie.

Literatura:

Zob. Podstawowe informacje o przedmiocie.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2018/19" (zakończony)

Okres: 2019-02-25 - 2019-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Iwona Rzepnikowska
Prowadzący grup: Iwona Rzepnikowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Skrócony opis:

Tematem zajęć będzie rosyjska kultura ludowa, ale w jej wymiarze światopoglądowym (światopogląd ludowy): ludowe wyobrażenia o świecie, związany z tym określony system wierzeń, wspólnie wyznawanych – usankcjonowanych społecznie – wartości oraz zrytualizowane sytuacje i zachowania.

Pełny opis:

Tematem zajęć będzie rosyjska kultura ludowa, ale w jej wymiarze światopoglądowym (światopogląd ludowy): ludowe wyobrażenia o świecie, związany z tym określony system wierzeń, wspólnie wyznawanych – usankcjonowanych społecznie – wartości oraz zrytualizowane sytuacje i zachowania.

Kulturę ludową określa się często mianem magicznej i przeciwstawia się współczesnej, zracjonalizowanej wyobraźni. Oznacza to, że kultura magiczna nie opiera się na zasadach myślenia logicznego, rozumowego. Nie do końca jest to prawda. Myślenie magiczne też ma swoją logikę, ale w dużej mierze opartą na emocjach i intuicji.

Jak wspomniano, kulturę ludową określa się często mianem magicznej i przeciwstawia się współczesnej, zracjonalizowanej wyobraźni. Jednak, gdy się przyjrzeć zachowaniom ludzi w dobie Internetu i lotów na Marsa, to okazuje się, że kategorie myślenia magicznego, jasne zasady porządkujące świat nie należą wyłącznie do przeszłości. Można je dostrzec w najrozmaitszych przejawach życia społecznego, w polityce, w sztuce, rozrywce i w mediach. Oznacza to, że nadal określają naszą codzienność, co niektórzy badacze formułują jeszcze bardziej dosadnie, mówiąc, że nie uwolniliśmy się od demonów naszej pogańskiej przeszłości.

Literatura:

Zob. zakładka: Konwersatorium - informacje wspólne dla wszystkich grup.

Uwagi:

Zajęcia będą prowadzone w języku polskim.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/20" (zakończony)

Okres: 2020-02-29 - 2020-09-20
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Jolanta Brzykcy, Anna Kościołek
Prowadzący grup: Jolanta Brzykcy, Anna Kościołek
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Skrócony opis:

Zob. podstawowe informacje o przedmiocie.

Pełny opis:

dr hab. Jolanta Brzykcy - Kobiece oblicze kultury rosyjskiej.

Celem zajęć jest przedstawienie odmiennego od tradycyjnych ujęć spojrzenia na kulturę rosyjską jako przestrzeń świadomego i celowego działania twórczego kobiety. Na zajęciach omawiana jest szeroko rozumiana działalność kulturalna (literacka, artystyczna, naukowa, polityczna i społeczna) kobiet w Rosji od czasów najdawniejszych po najnowsze, prezentowane są sylwetki wybranych pisarek, artystek, uczonych i władczyń, których aktywność wpłynęła na losy i rozwój kulturalny kraju.

dr hab. Anna Kościołek, prof. UMK

Celem zajęć jest zapoznanie studentów z wybranymi elementami rosyjskiej kultury ludowej (wierzenia pogańskie, święta ludowe) oraz chrześcijańskiej (ikona, 12 wielkich świąt, Pascha, budowa cerkwi)

Zagadnienia realizowane są przy pomocy prezentacji multimedialnych oraz materiałów audiowizualnych.

Literatura:

Zajęcia prowadzone przez dr hab. Annę Kościołek, prof. UMK

Literatura podstawowa

Левкиевская Е., Мифы русского народа, Москва 2000.

Mалая православная энциклопедия. Иконы, Москва 2015.

Mалая православная энциклопедия. Иконостас и церковная утварь, Москва 2013.

Mалая православная энциклопедия. Кресты, Москва 2013.

Mалая православная энциклопедия. Православные праздники, Москва 2016.

Mалая православная энциклопедия. Храм, Москва 2015.

Przybył E., Prawosławie, Kraków 2006.

Skowrońska-Płaczynta G., Православие: лингводидактические материалы для студентов русской филологии, Kraków 1995.

Skowrońska-Płaczynta G., Православие, часть 2, Kraków 1998.

Виноградова Л., Народная демонология и мифо-ритуальная традиция славян, Москва 2000.

Wójcicka U., Из истории русской культуры. Языческое наследие в традиционной культуре, Bydgoszcz 2002.

Wójcicka U., Из истории русской культуры. Истоки христианской традиции, Bydgoszcz 2005.

Literatura uzupełniająca

Figas O., Taniec Nataszy. Z dziejów kultury rosyjskiej, przeł. W. Jeżewski, Warszawa 2007.

Jegorow B., Oblicza Rosji. Szkice z historii kultury rosyjskiej XIX wieku, przeł. D. i B. Żyłkowie, Gdańsk 2002.

Lewicki R., Христианство. Русско-польский словарь, Warszawa 2002.

Łużny R., Rosyjska literatura ludowa. Podręcznik dla studentów filologii rosyjskiej, Warszawa 1977.

Małek E., Wawrzyńczyk J., Mały słownik terminologiczny literatury, folkloru i kultury staroruskiej, Łódź 1995.

Markunas A., Истоки и сущность русского православия, Poznań 1994.

Markunas A., Uczitiel T., Leksykon chrześcijaństwa rosyjsko-polski i polsko-rosyjski, Poznań 1999.

Православные богослужения, таинства и обычаи, Белосток 1992.

Nowosielski J., Inność prawosławia, Warszawa 1991.

Святая Русь. Большая Энциклопедия Русского Народа. Русское Православие, ред. О. А. Платонов, т. 1-3, Москва 2009.

Шилов Я., Православный словарь, Москва 1998.

Wojtkowiak S., Prawosławie wczoraj i dziś, Warszawa 1995.

Восточно-славянский фольклор. Словарь научной и народной терминологии, Минск 1993.

Ikona

Bastiaansen B., Ikony Wielkiego Tygodnia. Teologia i symbolika ikon, przeł. T. van-Loo Jaroszyk, Kraków 2005.

Bielawski M., Blask ikon, Kraków 2005.

Bielawski M., Oblicza ikony, Kraków 2006.

Bułgakow S., Ikona i kult ikony: zarys dogmatyczny, przeł. H. Paprocki, Bydgoszcz 2002.

Charkiewicz J., Ikonografia świąt z liczby dwunastu, Warszawa 2004.

Dąb-Kalinowska B., Ikony i obrazy, Warszawa 2000.

Elwich B., Ikona. Duchowość i filozofia, Kraków 2006.

Evdokimov P., Sztuka ikony. Teologia Piękna, przeł. M. Żurowska, Warszawa 1999.

Филатов В. В., Краткий иконописный иллюстрированный словарь, Москва 1996.

Florenski P., Ikonostas i inne szkice, przeł. Z. Podgórzec, Warszawa 1984.

Forest J., Modlitwa z ikonami, przeł. E. E. Nowakowska, Bydgoszcz 1999.

Jazykowa I., Świat ikony, przeł. H. Paprocki, Warszawa 1998.

Языкова И., Богословие иконы, Москва 1995.

Еремина Т., Мир русских икон и монастырей. Исторические предания, Москва 1998.

Klauza K., Teologiczna hermeneutyka ikony, Lublin 2000.

Krug G., Myśli o ikonie, przeł. R. Mazurkiewicz, Białystok 1991.

Olędzka-Frybesowa A., Patrząc na ikony, Kraków 1998.

Podgórzec Z., Wokół ikony. Rozmowy z Jerzym Nowosielskim, Warszawa 1985.

Popova O., Smirnova E., Cortesi P., Ikony, przeł. T. Łozińska, Warszawa 1998.

Prasał A., Mały słownik ikon maryjnych, Warszawa 1996.

Quenot M., Ikona. Okno ku wieczności, przeł. H. Paprocki, Białystok 1997.

Quenot M., Zmartwychwstanie i ikona, przeł. H. Paprocki, Białystok 2001.

Sołouchin W., Spotkania z ikonami, przeł. M. Zagórska, Kraków 1975.

Smykowska E., Ikona. Mały słownik, Warszawa 2002.

Uspienski L., Teologia ikony, przeł. M. Żurowska, Poznań 1993.

Замятина Н., Терминология русской иконописи, Москва 2000.

Święta

Бондаренко Э., Праздники христианской Руси. Русский народный православный календарь, Калининград 2004.

Charkiewicz J., Ikonografia świąt z liczby dwunastu, Warszawa 2004.

Громова И., Православные и народные праздники, Москва 2005.

Колесникова В., Русские православные праздники, Москва 1995.

Лаврентьева Л., Смирнов Ю., Культура русского народа. Обычаи, обряды, занятия, фольклор, Санкт-Петербург 2004.

Панкеев И., От крестин и до поминок. Обычаи, обряды, предания русского народа, Москва 1997.

Панкеев И., Русские праздники, Москва 1998.

Wielkie święta cerkiewne, Białystok 2001.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2020/21" (w trakcie)

Okres: 2021-02-22 - 2021-09-20
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Anna Graszek-Tańska, Anna Kościołek, Sylwia Skuza
Prowadzący grup: Anna Kościołek
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Skrócony opis:

Zob. podstawowe informacje o przedmiocie.

Pełny opis:

Celem zajęć jest zapoznanie studentów z wybranymi elementami rosyjskiej kultury ludowej (mitologia, demonologia, pozostałości wierzeń pogańskich, obrzędy pogrzebowe, święta ludowe, kultura stołu) oraz chrześcijańskiej (ikona, 12 wielkich świąt, Pascha, budowa cerkwi, szaty liturgiczne, Boska Liturgia, obrzędy pogrzebowe)

Zagadnienia realizowane są przy pomocy prezentacji multimedialnych oraz materiałów audiowizualnych.

Literatura:

Literatura podstawowa

Левкиевская Е., Мифы русского народа, Москва 2000.

Mалая православная энциклопедия. Богослужения и требы, Москва 2014.

Mалая православная энциклопедия. Иконы, Москва 2015.

Mалая православная энциклопедия. Иконостас и церковная утварь, Москва 2013.

Mалая православная энциклопедия. Кресты, Москва 2013.

Mалая православная энциклопедия. Православные праздники, Москва 2016.

Mалая православная энциклопедия. Священнослужители, Москва 2014.

Mалая православная энциклопедия. Храм, Москва 2015.

Przybył E., Prawosławie, Kraków 2006.

Skowrońska-Płaczynta G., Православие: лингводидактические материалы для студентов русской филологии, Kraków 1995.

Skowrońska-Płaczynta G., Православие, часть 2, Kraków 1998.

Виноградова Л., Народная демонология и мифо-ритуальная традиция славян, Москва 2000.

Wójcicka U., Из истории русской культуры. Языческое наследие в традиционной культуре, Bydgoszcz 2002.

Wójcicka U., Из истории русской культуры. Истоки христианской традиции, Bydgoszcz 2005.

Ziętala G. A., Россия и её материальная и духовная культура. Rosja i jej kultura materialna i duchowa, Nowy Sącz 2018.

Ziętala G. A., Россия: религии и верования. Rosja: religie i wierzenia, Nowy Sącz 2018.

Literatura uzupełniająca

Figas O., Taniec Nataszy. Z dziejów kultury rosyjskiej, przeł. W. Jeżewski, Warszawa 2007.

Jegorow B., Oblicza Rosji. Szkice z historii kultury rosyjskiej XIX wieku, przeł. D. i B. Żyłkowie, Gdańsk 2002.

Lewicki R., Христианство. Русско-польский словарь, Warszawa 2002.

Łużny R., Rosyjska literatura ludowa. Podręcznik dla studentów filologii rosyjskiej, Warszawa 1977.

Małek E., Wawrzyńczyk J., Mały słownik terminologiczny literatury, folkloru i kultury staroruskiej, Łódź 1995.

Markunas A., Истоки и сущность русского православия, Poznań 1994.

Markunas A., Uczitiel T., Leksykon chrześcijaństwa rosyjsko-polski i polsko-rosyjski, Poznań 1999.

Православные богослужения, таинства и обычаи, Белосток 1992.

Nowosielski J., Inność prawosławia, Warszawa 1991.

Святая Русь. Большая Энциклопедия Русского Народа. Русское Православие, ред. О. А. Платонов, т. 1-3, Москва 2009.

Шилов Я., Православный словарь, Москва 1998.

Wojtkowiak S., Prawosławie wczoraj i dziś, Warszawa 1995.

Восточно-славянский фольклор. Словарь научной и народной терминологии, Минск 1993.

Ikona

Bastiaansen B., Ikony Wielkiego Tygodnia. Teologia i symbolika ikon, przeł. T. van-Loo Jaroszyk, Kraków 2005.

Bielawski M., Blask ikon, Kraków 2005.

Bielawski M., Oblicza ikony, Kraków 2006.

Bułgakow S., Ikona i kult ikony: zarys dogmatyczny, przeł. H. Paprocki, Bydgoszcz 2002.

Charkiewicz J., Ikonografia świąt z liczby dwunastu, Warszawa 2004.

Dąb-Kalinowska B., Ikony i obrazy, Warszawa 2000.

Elwich B., Ikona. Duchowość i filozofia, Kraków 2006.

Evdokimov P., Sztuka ikony. Teologia Piękna, przeł. M. Żurowska, Warszawa 1999.

Филатов В. В., Краткий иконописный иллюстрированный словарь, Москва 1996.

Florenski P., Ikonostas i inne szkice, przeł. Z. Podgórzec, Warszawa 1984.

Forest J., Modlitwa z ikonami, przeł. E. E. Nowakowska, Bydgoszcz 1999.

Jazykowa I., Świat ikony, przeł. H. Paprocki, Warszawa 1998.

Языкова И., Богословие иконы, Москва 1995.

Еремина Т., Мир русских икон и монастырей. Исторические предания, Москва 1998.

Klauza K., Teologiczna hermeneutyka ikony, Lublin 2000.

Krug G., Myśli o ikonie, przeł. R. Mazurkiewicz, Białystok 1991.

Olędzka-Frybesowa A., Patrząc na ikony, Kraków 1998.

Podgórzec Z., Wokół ikony. Rozmowy z Jerzym Nowosielskim, Warszawa 1985.

Popova O., Smirnova E., Cortesi P., Ikony, przeł. T. Łozińska, Warszawa 1998.

Prasał A., Mały słownik ikon maryjnych, Warszawa 1996.

Quenot M., Ikona. Okno ku wieczności, przeł. H. Paprocki, Białystok 1997.

Quenot M., Zmartwychwstanie i ikona, przeł. H. Paprocki, Białystok 2001.

Sołouchin W., Spotkania z ikonami, przeł. M. Zagórska, Kraków 1975.

Smykowska E., Ikona. Mały słownik, Warszawa 2002.

Uspienski L., Teologia ikony, przeł. M. Żurowska, Poznań 1993.

Замятина Н., Терминология русской иконописи, Москва 2000.

Liturgia

Czerski J., Boska Liturgia św. Jana Chryzostoma. Wprowadzenie liturgiczno-biblijne do liturgii eucharystycznej Kościoła Wschodniego, Opole 1998.

Lenczewski M., Liturgika czyli nauka o nabożeństwach, Warszawa 1976.

Liturgie Kościoła prawosławnego, przeł. H. Paprocki, Kraków 2003.

Mień A., Sakrament, obrzęd, słowo. Prawosławna służba Boża, przeł. Z. Podgórzec, Łuków 1992.

Nauka o obrzędach prawosławnych, opr. K. Bondaruk, Białystok 1987.

Narbutt O., Historia i typologia ksiąg liturgicznych bizantyjsko-słowiańskich, Warszawa 1979.

Prawosławne nabożeństwa, sakramenty i obyczaje, Białystok 1990.

Smykowska E., Liturgia prawosławna. Mały słownik, Warszawa 2004.

Święta

Бондаренко Э., Праздники христианской Руси. Русский народный православный календарь, Калининград 2004.

Charkiewicz J., Ikonografia świąt z liczby dwunastu, Warszawa 2004.

Громова И., Православные и народные праздники, Москва 2005.

Колесникова В., Русские православные праздники, Москва 1995.

Лаврентьева Л., Смирнов Ю., Культура русского народа. Обычаи, обряды, занятия, фольклор, Санкт-Петербург 2004.

Панкеев И., От крестин и до поминок. Обычаи, обряды, предания русского народа, Москва 1997.

Панкеев И., Русские праздники, Москва 1998.

Wielkie święta cerkiewne, Białystok 2001.

Uwagi: (tylko po angielsku)

м

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.