Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Prawo materialne Unii Europejskiej

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 1300-PM-UE-SJ Kod Erasmus / ISCED: 10.7 / (0421) Prawo
Nazwa przedmiotu: Prawo materialne Unii Europejskiej
Jednostka: Wydział Prawa i Administracji
Grupy: Przedmioty obowiązkowe, prawo (sj)
Punkty ECTS i inne: 5.00
Język prowadzenia: polski
Wymagania wstępne:

Brak

Rodzaj przedmiotu:

przedmiot obowiązkowy

Całkowity nakład pracy studenta:

5 pkt ECTS = 125 godzin pracy


W tym:

- godziny kontaktowe – realizowane z udziałem nauczyciela: 30 godzin

- godziny kontaktowe konsultacje, egzamin – 10 godzin

- praca własna studenta – przygotowanie do zajęć, praca własna z literaturą przedmiotu: 15 godzin

- praca własna studenta – przygotowanie do zaliczenia przedmiotu: 70 godzin


Efekty uczenia się - wiedza:

Student ma:

W1 - pogłębioną wiedzę o miejscu prawa materialnego Unii Europejskiej w systemie prawa oraz o jego związkach z ekonomią (K_W01);

W2 - pogłębioną wiedzę o instytucjach publicznych funkcjonujących w sferze prawa materialnego Unii Europejskiej (K_W02);

W3 - ma pogłębioną wiedzę o normach i regulacjach prawnych dotyczących organizacji i funkcjonowania instytucji publicznych funkcjonujących na płaszczyźnie prawa materialnego Unii Europejskiej (K_W07);

W4 - ma pogłębioną wiedzę o relacjach pomiędzy ochroną własności intelektualnej a prawem konkurencji Unii Europejskiej i zasadą swobody przepływu towarów (K_W10);

W5 - zna zasady tworzenia i rozwoju form indywidualnej aktywności zawodowej wykorzystującej wiedzę z zakresu prawa materialnego Unii Europejskiej (K_W10).


Efekty uczenia się - umiejętności:

Student potrafi:

U1 - prawidłowo interpretować i wyjaśniać zjawiska społeczno-prawne w zakresie prawa materialnego Unii Europejskiej (K_U01);

U2 - wykorzystać pogłębioną wiedzę teoretyczną do wnikliwego i krytycznego analizowania konkretnych spraw z zakresy prawa materialnego Unii Europejskiej (K_U02);

U3 - analizować sposób załatwiania konkretnych spraw z zakresu prawa materialnego Unii Europejskiej i przebieg postępowania w tych sprawach oraz na tym tle formułować własne poglądy i zgłaszać uzasadnione postulaty de lege ferenda (K_U03);

U4 - biegle stosuje przepisy prawne w celu rozstrzygania konkretnych spraw z zakresu prawa materialnego Unii Europejskiej (K_U05).


Efekty uczenia się - kompetencje społeczne:

K1 Student potrafi myśleć i działać w sposób innowacyjny, będąc przygotowanym do podejmowania różnorodnych wyzwań zawodowych (K_K07).

Metody dydaktyczne podające:

- opis
- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład konwersatoryjny
- wykład problemowy

Metody dydaktyczne poszukujące:

- klasyczna metoda problemowa
- studium przypadku

Skrócony opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych (rynku wewnętrznego UE) oraz prawa konkurencji. Duży nacisk kładziony jest na ukazanie związków pomiędzy poszczególnymi instytucjami unijnego prawa materialnego (na przykład na tle analizy zagadnienia importu równoległego towarów będących nośnikami praw własności przemysłowej).

Pełny opis:

1.Stosowanie zasad bezpośredniego skutku i pierwszeństwa prawa UE w sferze prawa gospodarczego - 0,45 h

2. Wspólna polityka handlowa UE -0,45 h.

2.1. Zakres działań Unii Europejskiej w ramach wspólnej polityki handlowej.

2.2. Instrumenty wspólnej polityki handlowej.

2.3. Ogólny system preferencji taryfowych.

2.4. Umowy międzynarodowe.

3. Unia Europejska a Światowa Organizacja Handlu (WTO) – 0,45 h

3.1. WTO jako organizacja międzynarodowa (GATT, GATS, TRIPS)

3.2. Źródła prawa WTO. Porozumienie ustanawiające WTO.

3.3. Zasady prawa WTO.

3.4. Rozstrzyganie sporów i sankcje w WTO.

3.5. Unia Europejska w WTO.

4. Swobody rynku wewnętrznego UE.

4.1. Swoboda przepływu towarów – 4 h.

4.1.1. Pojęcie towaru w prawie UE.

4.1.2. Zakaz wprowadzania ceł przywozowych i wywozowych oraz opłat o skutku równoważnym do ceł.

4.1.3. Zakaz wprowadzania dyskryminacyjnego lub protekcjonistycznego opodatkowania.

4.1.4. Zakaz wprowadzania ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym.

4.1.5. Dopuszczalne ograniczenia.

4.1.6.Wyczerpanie praw własności przemysłowej a swoboda przepływu towarów.

4.2. Swoboda przepływu osób, pracowników i przedsiębiorczości – 8 h.

4.2.1. Pojęcie pracownika w prawie UE.

4.2.2. Podstawowe prawa pracowników.

4.2.2.1. Prawo do swobodnego przemieszczania się i pobytu (prawo wjazdu, wyjazdu i pobytu oraz ich ograniczenia).

4.2.2.2. Prawo dostępu do zatrudnienia na niedyskryminujących warunkach (zakaz dyskryminacji bezpośredniej i pośredniej).

4.2.3. Swoboda przedsiębiorczości.

4.2.3.1. Pojęcie swobody przedsiębiorczości.

4.2.3.2. Zakres podmiotowy .

4.2.3.3. Dopuszczalne ograniczenia.

4.3. Swoboda świadczenia usług – 3 h

4.3.1. Pojęcie usługi w prawie UE.

4.3.2. Zakres podmiotowy.

4.3.3. Zakres przedmiotowy.

4.3.4. Dopuszczalne ograniczenia.

4.3.5. Świadczenie usług w UE uznawanych przez niektóre państwa członkowskie za nielegalne a swoboda świadczenia usług.

4.4. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego i wzajemne uznawanie kwalifikacji – 1 h.

4.4.1. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego.

4.4.2. Uznawanie kwalifikacji zawodowych.

4.4.2.1.Wzajemne uznawanie kwalifikacji a swoboda przepływu pracowników, przedsiębiorczości i świadczenia usług.

4.4.2.2. Uznawanie kwalifikacji niezbędnych do uzyskania dostępu do zawodów regulowanych.

4.5. Swoboda przepływu kapitału i płatności - 2 h.

4.5.1. Pojęcie kapitału i płatności.

4.5.2.Ograniczenia (klauzule ochronne, środki derogacyjne, nadrzędne wymogi interesu publicznego).

4.5.3. Swobodny przepływ kapitału w stosunkach pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi

5. Prawo konkurencji UE - 8 h.

5.1. Pojęcia prawa antymonopolowego, prawa konkurencji i prawa antytrustowego

5.2. Kształtowanie się nowoczesnego prawa antymonopolowego

5.3. Aksjologia prawa antymonopolowego

5.4. Miejsce prawa antymonopolowego w porządku prawnym

5.4.1. Prawo antymonopolowe a ochrona praw podstawowych

5.4.2. Prawo antymonopolowe a ochrona własności intelektualnej

5.4.3. Prawo antymonopolowe a regulacja sektorowa

5.5. Zakaz nadużywania pozycji dominującej i zawierania porozumień ograniczających konkurencję w prawie UE.

5.5.1. Pojęcie przedsiębiorstwa. I rynku właściwego.

5.5.2. Art. 101 TFUE

5.5.3. Art. 102 TFUE.

5.5.4. Stosunek pomiędzy art. 101 i 102 TFUE.

5.6. Egzekwowanie zakazów zawierania porozumień ograniczających konkurencję i nadużywania pozycji dominującej w prawie Unii Europejskiej na tle prawa polskiego.

5.7. Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej.

6. Pomoc publiczna w prawie UE -1 h.

7.Inne - 1 h

6.1.Europejskie poświadczenie spadkowe

6.1.Implementacja unijnych zasad odpowiedzialności przedsiębiorców za stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów w prawie polskim.

Literatura:

Podstawowa:

Zarys prawa swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, red. M.K. Kolasiński, Toruń 2013, TNOiK

M. Kolasiński, Zarys prawa antymonopolowego UE na tle prawa Stanów Zjednoczonych i Polski, Toruń 2012, TNOiK

Metody i kryteria oceniania:

Od Studentów wymagana jest wiedza dotycząca zagadnień omawianych na wykładach oraz w wymaganej literaturze. Wiedzę Studenta weryfikuje egzamin pisemny o charakterze opisowym, w ramach którego przed egzaminowanymi stawiane są trzy, oceniane odrębnie, zadania. Ocena może zostać skorygowana, jeżeli Student odpowiadając na pytanie ocenione na ocenę niedostateczną popełni rażące błędy, a także wówczas, gdy udzielając odpowiedzi na przynajmniej jedno pytanie wykaże się szczególnie biegłą znajomością prawa materialnego Unii Europejskiej.

W razie uzyskania przez Studenta ocen niedostatecznych za odpowiedzi na dwa pytania, cała praca oceniana jest jako niedostateczne, niezależnie od oceny za trzecie z pytań.

Egzamin może zostać przeprowadzony również on line (test jednokrotnego wyboru).

Weryfikacja K_W01, K_W02, K_W07, K_W10, K_U01, K_U02, K_U03, K_U5, K_K07

Praktyki zawodowe:

Nie dotyczy.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2017/18" (zakończony)

Okres: 2017-10-01 - 2018-02-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marek Kolasiński
Prowadzący grup: Marek Kolasiński
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji.

Pełny opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji. Duży nacisk kładziony jest na ukazanie związków pomiędzy poszczególnymi instytucjami unijnego prawa materialnego (na przykład na tle analizy zagadnienia importu równoległego towarów będących nośnikami praw własności przemysłowej).

Przedmiot obejmuje następujące zagadnienia:

Blok I.Wybrane elementy systemu prawnego Unii Europejskiej (5 godz.)

1.Pojęcia Unii Europejskiej, wspólnot, prawa europejskiego i rynku wewnętrznego

2.Pojęcia Rady, Rady Europejskiej i Rady Europy

3.Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

4. Pierwotne i wtórne prawo Unii Europejskiej

5. Charakterystyka wybranych źródeł prawa wtórnego

6. Zasada bezpośredniego skutku prawa unijnego

7. Zasada pierwszeństwa prawa unijnego

8.Podział kompetencji pomiędzy Unię Europejską a państwa członkowskie

9.Obywatelstwo Unii Europejskiej, ochrona praw człowieka oraz zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową jako tło funkcjonowania swobód rynku wewnętrznego

Blok II.Międzynarodowa współpraca gospodarcza, przesłanki, podstawowe pojęcia i kategorie, korzyści z wymiany oraz elementy polityki handlowej (5 godz.)

1.Pojęcie i przesłanki oraz korzyści międzynarodowej wymiany handlowej

2.Rozliczenia w handlu zagranicznym i kurs walutowy

3.Bilans handlu zagranicznego, bilans płatniczy

4.Wybrane zagadnienia polityki handlowej

Blok III.Wspólna polityka handlowa UE (5 godz.)

1. Ewolucja Wspólnej Polityki Handlowej

2.Zakres działań Unii Europejskiej w ramach wspólnej polityki handlowej

3.Zasady handlu międzynarodowego

4.Instrumenty wspólnej polityki handlowej

4.1.Instrumenty taryfowe

4.2.Instrumenty jednostronne

4.2.1. Środki ochronne

4.2.2. Środki antydumpingowe

4.2.3. Środki wyrównawcze

5. Ogólny system preferencji taryfowych

6. Umowy międzynarodowe

Blok IV.Unia Europejska a Światowa Organizacja Handlu (WTO) (5 godz.)

1. Wprowadzenie

2. Multilateralne negocjacje handlowe

3. Źródła prawa WTO. Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu.

4. WTO jako organizacja międzynarodowa

5.1. GATT

5.1.1. Wprowadzenie

5.1.2. Struktura i przedmiot regulacji GATT

5.1.3. GATT i pozostałe porozumienia zawarte w załączniku 1A

5.2. GATS

5.3. TRIPS

6. Zasady prawa WTO

7. Rozstrzyganie sporów w WTO

7.1. System rozstrzygania sporów WTO

7.2. Sankcje w ramach WTO

8. Unia Europejska w Światowej Organizacji Handlu

Blok V. Swoboda przepływu towarów (15 godz.)

1. Pojęcie towaru w prawie Unii Europejskiej

2.Elementy zasady swobodnego przepływu towarów

3.Zakaz wprowadzania ceł przywozowych i wywozowych oraz opłat o skutku równoważnym do ceł

4. Zakaz wprowadzania dyskryminacyjnego lub protekcjonistycznego opodatkowania

5.Zakaz wprowadzania ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym, w przywozie i wywozie towarów

6. Dopuszczalne ograniczenia swobody przepływu towarów

7.Wyczerpanie praw własności przemysłowej a swoboda przepływu towarów

Blok VI.Swoboda przepływu kapitału i płatności (10 godz.)

1.Geneza i podstawy prawne zasady swobody przepływu kapitału i płatności

2.Pojęcie kapitału i płatności

3.Ograniczenia zasady swobodnego przepływu kapitału

3.1.Klauzule ochronne

3.2.Środki derogacyjne

3.3.Nadrzędne wymogi interesu publicznego

3.4.Test proporcjonalności

4. Stosowanie zasady swobodnego przepływu kapitału w stosunkach pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi

Blok VII.Zasada swobody przepływu pracowników (10 godz.)

1.Zakres działań Unii Europejskiej w zakresie stosunków pracy

2. Zasada swobody przepływu pracowników w systemie prawnym Unii Europejskiej

3.Pojęcie pracownika w prawie unijnym

4. Podstawowe prawa pracowników

4.1. Prawo swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.1. Podmiotowy zakres prawa swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.2. Prawo wjazdu i wyjazdu

4.1.2.1. Prawo wyjazdu

4.1.2.2. Prawo wjazdu

4.1.3. Prawo pobytu

4.1.3.1. Prawo pobytu przez okres nie przekraczający trzech miesięcy

4.1.3.2. Prawo pobytu przez okres przekraczający trzy miesiące

4.1.3.3. Prawo stałego pobytu

4.1.4. Ograniczenia prawa wjazdu i pobytu

4.2. Prawo dostępu do zatrudnienia na niedyskryminujących warunkach

4.2.1. Ogólna charakterystyka zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.2.2. Zakaz dyskryminacji bezpośredniej

4.2.3. Dyskryminacja pośrednia i środki niedyskryminujące, które istotnie ograniczają dostęp do rynku

4.2.4. Sprawa Bosmana jako przykład zastosowania zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.3. Prawo osób zatrudnionych do równego traktowania

5. Odmienności związane z zatrudnieniem w administracji publicznej

Blok VIII. Swobody rynku wewnętrznego a zakaz dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej (5 godz.)

1. Ogólna charakterystyka zakazu dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej

2. Zakaz dyskryminacji ze względy na płeć

2.1. Artykuł 157 TFUE

2.2. Dyrektywa 2006/54

3. Zakaz dyskryminacji z uwagi na kryteria inne niż płeć

Blok IX.Swoboda przedsiębiorczości oraz przepływ osób nie będących pracownikami oraz przedsiębiorcami (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie swobody przedsiębiorczości

3. Zakres podmiotowy swobody przedsiębiorczości

4. Uprawnienia akcesoryjne

5. Dopuszczalne ograniczenia swobody przedsiębiorczości

6. Przepływ osób nie będących przedsiębiorcami ani pracownikami

Blok X.Swoboda świadczenia usług (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie usługi w prawie Unii Europejskiej

3.Zakres podmiotowy swobody świadczenia usług

4.Zakres przedmiotowy swobody świadczenia usług

5.Dopuszczalne ograniczenia swobody świadczenia usług

6.Świadczenie w Unii Europejskiej usług uznawanych przez niektóre państwa członkowskie za nielegalne a swoboda świadczenia usług

7.Prace nad nową „dyrektywą usługową” i jej przyjęcie w 2006 roku

Blok XI. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego i wzajemne uznawanie kwalifikacji (10 godz.)

1. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego

1.1. Głębokość integracji na płaszczyźnie systemów zabezpieczenia społecznego

1.2. Zakres podmiotowy

1.3. Zakres przedmiotowy

1.4. Filary mechanizmu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

2. Uznawanie kwalifikacji zawodowych

2.1.Wzajemne uznawanie kwalifikacji a swoboda przepływu pracowników, przedsiębiorczości i świadczenia usług

2.2. Uznawanie kwalifikacji niezbędnych do uzyskania dostępu do zawodów regulowanych

2.2.1. Zasady ogólne

2.2.2. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody świadczenia usług

2.2.3. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody przedsiębiorczości

2.2.3.1. Ogólny system uznawania kwalifikacji

2.2.3.2. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie doświadczenia zawodowego

2.2.3.3. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie koordynacji minimalnych wymagań w zakresie kształcenia

2.2.4. Uznawanie innych kwalifikacji

2.2.5. Uznawanie kwalifikacji uzyskanych w państwach nie należących do Unii

Blok XII. Zasady prowadzenia działalności zawodowej przez prawników zagranicznych z państw członkowskich UE w Polsce (5 godz.)

1.Dostęp do zawodów adwokata, radcy prawnego i notariusza w państwach członkowskich UE a posiadanie obywatelstwa krajowego

2.Zasady świadczenia przez zagranicznych adwokatów i radców prawnych z Unii Europejskiej pomocy prawnej w Polsce

2.1. Implementacja dyrektyw dotyczących świadczenia przez prawników zagranicznych pomocy prawnej do prawa Rzeczypospolitej Polskiej

2.2. Pojęcie prawnika w Ustawie o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej

2.3.Wykonywanie stałej praktyki

2.4. Wpis prawnika zagranicznego na polską listę adwokatów lub radców prawnych

2.5.Świadczenie prawniczych usług transgranicznych

Blok XIII.Zagadnienia wprowadzające do prawa konkurencji Unii Europejskiej (10 godz.)

1. Pojęcia prawa antymonopolowego, prawa konkurencji i prawa antytrustowego

2. Konkurencja w ujęciu ekonomicznym

2.1 Prawo antymonopolowe a ekonomia

2.2.Podstawowe pojęcia ekonomiczne

2.3. Struktury rynku

2.3.1. Konkurencja doskonała

2.3.2. Konkurencja niedoskonała

2.3.2.1. Ogólna charakterystyka konkurencji niedoskonałej

2.3.2.2. Konkurencja monopolistyczna

2.3.2.3. Oligopol

2.3.2.4. Monopol

2.4. Konkurencja a innowacje

2.5. Struktura rynku a interes publiczny

3. Kształtowanie się nowoczesnego prawa antymonopolowego

3.1. Rozwój prawa antymonopolowego przed przyjęciem Ustawy Shermana

3.2. Przyjęcie Ustawy Shermana

3.3.Spór między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.4.Zarys rozwoju prawa antymonopolowego Stanów Zjednoczonych po zakończeniu sporu między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.5.Rozwój kontynentalnego prawa antymonopolowego

3.6.Powstanie wspólnotowego prawa antymonopolowego

3.7.Rozwój polskiego prawa antymonopolowego

4. Aksjologia prawa antymonopolowego

4.1.Prawo antymonopolowe w „logice własności” i w „logice konkurencji”

4.2. Debata Harvard v. Chicago

4.2.1. Spór na płaszczyźnie teoretycznej

4.2.2. Tendencje w sferze stosowania prawa

4.3.Porównanie aksjologii unijnego, amerykańskiego i polskiego prawem antymonopolowego

5. Zakres stosowania poszczególnych systemów prawa antymonopolowego

5.1. Zakres stosowania unijnego i polskiego prawa antymonopolowego

5.2. Unijne a krajowe prawo antymonopolowe

5.3.Międzynarodowa harmonizacja prawa antymonopolowego

Blok XIV. Miejsce prawa antymonopolowego w porządku prawnym (10 godz.)

1. Prawo antymonopolowe a ochrona praw podstawowych

1.1.Wprowadzenie

1.2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności, wolności gospodarczej i swobody umów

1.3.Znaczenie zasady proporcjonalności i pojęcia interesu publicznego dla prawa antymonopolowego

2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności intelektualnej

2.1. Teorie relacji pomiędzy prawem antymonopolowym a prawem własności intelektualnej.

2.2.Interwencja unijnego prawa antymonopolowego w sferę własności intelektualnej

3.Prawo antymonopolowe a regulacja sektorowa

3.1.Relacje między pojęciami prawa antymonopolowego i regulacji sektorowej

3.2.Cele interwencji regulacyjnej a aksjologia prawa antymonopolowego

3.3. Relacje pomiędzy prawem antymonopolowym a unormowaniami regulacyjnymi w orzecznictwie unijnym (wspólnotowym)

3.4.Zastosowanie prawa antymonopolowego na rynkach regulowanych w analizie konstrukcyjnej

Blok XV.Zakaz nadużywania pozycji dominującej i zawierania porozumień ograniczających konkurencję w prawie Unii Europejskiej

(10 godz.)

1. Pojęcie przedsiębiorstwa.

2.Pojęcie rynku właściwego

3. Art. 101 TFUE

3.1. Ogólna charakterystyka art. 101 ust. 1 TFUE

3.2. Porozumienia między przedsiębiorstwami

3.3. Praktyki uzgodnione

3.4. Decyzje związków przedsiębiorstw

3.5. Cel lub skutek w postaci zapobieżenia, ograniczenia lub zakłócenia konkurencji

3.6. Porozumienia o mniejszym (bagatelnym) znaczeniu

3.7. Porozumienia poziome i pionowe

3.7.1. Porozumienia poziome

3.7.2. Porozumienia pionowe

3.8. Art. 101 ust. 3 TFUE

3.9. Konkurencja cenowa i poza cenowa

3.10. Art. 101 ust. 3 TFUE a nadużycie pozycji dominującej

3.11. Bezpośredni skutek art. 101 ust. 3 TFUE

3.12. Zwolnienia grupowe

4. Nadużycie pozycji dominującej

4. 1. Ogólna charakterystyka art. 102 TFUE

4.2. Dominacja

4.3. Wspólna dominacja

4.4. Istotna część rynku wewnętrznego

4.5. Pojęcie nadużycia pozycji dominującej

4.5.1.Nadużycia cenowe

4.5.2.Sprzedaż wiązana

4.5.3.Odmowa współpracy gospodarczej – doktryna „niezbędnej infrastruktury” (essential facilities doctrine)

4.6. Stosunek pomiędzy art. 101 i 102 TFUE

Blok XVI.Egzekwowanie zakazów zawierania porozumień ograniczających konkurencję i nadużywania pozycji dominującej w prawie Unii Europejskiej na tle prawa polskiego (10 godz.)

1.Unijne a krajowe organy ochrony konkurencji

2. Współpraca Komisji z sądami krajowymi

3.Postępowanie przed Komisją

4. Decyzje Komisji w sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

5. Program leniency w prawie Unii Europejskiej

6.Odszkodowanie za szkody wyrządzone na skutek naruszenia unijnego prawa antymonopolowego

7.Sankcja nieważności

8. Kompetencje decyzyjne krajowych organów ochrony konkurencji w indywidualnych sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

9. Egzekwowanie zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.1. Administracyjne środki egzekwowania zakazu praktyk ograniczających konkurencję.

9.1.1.Postępowanie antymonopolowe w sprawach praktyk ograniczających konkurencję

9.1.2.Decyzje Prezesa UOKiK wydawane na podstawie art. 10 uokik

9.1.3.Decyzje Prezesa UOKiK zobowiązujące przedsiębiorcę do wykonania zobowiązań jakie na siebie przyjął

9.1.4.Kary pieniężne

9.1.5.Program łagodzenia kar (leniency)

9.2.Prywatne środki egzekwowania zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.2.1.Odszkodowanie za szkody wyrządzone w wyniku stosowania praktuk ograniczających konkurencję

9.2.2.Sankcja nieważności

9.2.3.Powództwo o ustalenie i orzeczenie zastępujące oświadczenie woli

9.3.Naruszenie prawa antymonopolowego a odpowiedzialność cywilna za szkody wyrządzone czynami nieuczciwej konkurencji

Blok XVII. Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej (10 godz.)

1.Wprowadzenie

1.1. Koncentracja kapitału

1.2.Rodzaje koncentracji przedsiębiorstw

2.Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.1 Ewolucja zasad kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie unijnym (wspólnotowym)

2.2. Normatywna definicja koncentracji

2.3. Zakres zastosowania unijnego prawa konkurencji do koncentracji przedsiębiorstw

2.3.1.Zasady ogólne

2.3.2. Odesłania

2.3.2.1.Odesłanie do Komisji na wniosek podmiotów biorących udział w koncentracji

2.3.2.2. Odesłanie do Komisji na wniosek państwa członkowskiego

2.3.2.3. Odesłanie do władz krajowych przed notyfikacją

2.3.2.4.Odesłanie do władz krajowych po notyfikacji

2.4. Dopuszczalność stosowania prawa krajowego

2.5. Kryteria zgodności koncentracji z prawem unijnym

2.6. Wytyczne w sprawie oceny horyzontalnego połączenia przedsiębiorstw

2.6.1. Zasady ogólne

2.6.2. Poziomy udziałów w rynku

2.6.3. Poziomy wskaźnika HHI

2.6.4.Antykonkurencyjne skutki połączeń horyzontalnych

2.7. Wytyczne w sprawie oceny niehoryzontalnych połączeń przedsiębiorstw

2.7.1. Zasady ogólne

2.7.2. Udział w rynku i poziom koncentracji

2.7.3.Połączenia wertykalne

2.7.3.1.Efekty nieskoordynowane - wykluczenie

2.7.3.2. Efekty skoordynowane

2.7.4.Połączenia konglomeratywne

2.8. Postępowanie w sprawach kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.8.1.Notyfikacja

2.8.2. Badanie zgłoszenia i wszczęcie postępowania

2.8.3. Zawieszenie koncentracji

2.9. Kompetencje decyzyjne Komisji

2.10.Odpowiedzialność UE za szkody wyrządzone przy kontroli koncentracji

Blok XVIII. Pomoc publiczna w prawie UE (5 godz.)

Literatura:

Podstawowa:

Zarys prawa swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, red. M.K. Kolasiński, Toruń 2013, TNOiK

M. Kolasiński, Zarys prawa antymonopolowego UE na tle prawa Stanów Zjednoczonych i Polski, Toruń 2012, TNOiK

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/19" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-02-24
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marek Kolasiński, Katarzyna Witkowska-Chrzczonowicz
Prowadzący grup: Marek Kolasiński, Katarzyna Witkowska-Chrzczonowicz
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji.

Pełny opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji. Duży nacisk kładziony jest na ukazanie związków pomiędzy poszczególnymi instytucjami unijnego prawa materialnego (na przykład na tle analizy zagadnienia importu równoległego towarów będących nośnikami praw własności przemysłowej).

Przedmiot obejmuje następujące zagadnienia:

Blok I.Wybrane elementy systemu prawnego Unii Europejskiej (5 godz.)

1.Pojęcia Unii Europejskiej, wspólnot, prawa europejskiego i rynku wewnętrznego

2.Pojęcia Rady, Rady Europejskiej i Rady Europy

3.Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

4. Pierwotne i wtórne prawo Unii Europejskiej

5. Charakterystyka wybranych źródeł prawa wtórnego

6. Zasada bezpośredniego skutku prawa unijnego

7. Zasada pierwszeństwa prawa unijnego

8.Podział kompetencji pomiędzy Unię Europejską a państwa członkowskie

9.Obywatelstwo Unii Europejskiej, ochrona praw człowieka oraz zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową jako tło funkcjonowania swobód rynku wewnętrznego

Blok II.Międzynarodowa współpraca gospodarcza, przesłanki, podstawowe pojęcia i kategorie, korzyści z wymiany oraz elementy polityki handlowej (5 godz.)

1.Pojęcie i przesłanki oraz korzyści międzynarodowej wymiany handlowej

2.Rozliczenia w handlu zagranicznym i kurs walutowy

3.Bilans handlu zagranicznego, bilans płatniczy

4.Wybrane zagadnienia polityki handlowej

Blok III.Wspólna polityka handlowa UE (5 godz.)

1. Ewolucja Wspólnej Polityki Handlowej

2.Zakres działań Unii Europejskiej w ramach wspólnej polityki handlowej

3.Zasady handlu międzynarodowego

4.Instrumenty wspólnej polityki handlowej

4.1.Instrumenty taryfowe

4.2.Instrumenty jednostronne

4.2.1. Środki ochronne

4.2.2. Środki antydumpingowe

4.2.3. Środki wyrównawcze

5. Ogólny system preferencji taryfowych

6. Umowy międzynarodowe

Blok IV.Unia Europejska a Światowa Organizacja Handlu (WTO) (5 godz.)

1. Wprowadzenie

2. Multilateralne negocjacje handlowe

3. Źródła prawa WTO. Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu.

4. WTO jako organizacja międzynarodowa

5.1. GATT

5.1.1. Wprowadzenie

5.1.2. Struktura i przedmiot regulacji GATT

5.1.3. GATT i pozostałe porozumienia zawarte w załączniku 1A

5.2. GATS

5.3. TRIPS

6. Zasady prawa WTO

7. Rozstrzyganie sporów w WTO

7.1. System rozstrzygania sporów WTO

7.2. Sankcje w ramach WTO

8. Unia Europejska w Światowej Organizacji Handlu

Blok V. Swoboda przepływu towarów (15 godz.)

1. Pojęcie towaru w prawie Unii Europejskiej

2.Elementy zasady swobodnego przepływu towarów

3.Zakaz wprowadzania ceł przywozowych i wywozowych oraz opłat o skutku równoważnym do ceł

4. Zakaz wprowadzania dyskryminacyjnego lub protekcjonistycznego opodatkowania

5.Zakaz wprowadzania ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym, w przywozie i wywozie towarów

6. Dopuszczalne ograniczenia swobody przepływu towarów

7.Wyczerpanie praw własności przemysłowej a swoboda przepływu towarów

Blok VI.Swoboda przepływu kapitału i płatności (10 godz.)

1.Geneza i podstawy prawne zasady swobody przepływu kapitału i płatności

2.Pojęcie kapitału i płatności

3.Ograniczenia zasady swobodnego przepływu kapitału

3.1.Klauzule ochronne

3.2.Środki derogacyjne

3.3.Nadrzędne wymogi interesu publicznego

3.4.Test proporcjonalności

4. Stosowanie zasady swobodnego przepływu kapitału w stosunkach pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi

Blok VII.Zasada swobody przepływu pracowników (10 godz.)

1.Zakres działań Unii Europejskiej w zakresie stosunków pracy

2. Zasada swobody przepływu pracowników w systemie prawnym Unii Europejskiej

3.Pojęcie pracownika w prawie unijnym

4. Podstawowe prawa pracowników

4.1. Prawo swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.1. Podmiotowy zakres prawa swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.2. Prawo wjazdu i wyjazdu

4.1.2.1. Prawo wyjazdu

4.1.2.2. Prawo wjazdu

4.1.3. Prawo pobytu

4.1.3.1. Prawo pobytu przez okres nie przekraczający trzech miesięcy

4.1.3.2. Prawo pobytu przez okres przekraczający trzy miesiące

4.1.3.3. Prawo stałego pobytu

4.1.4. Ograniczenia prawa wjazdu i pobytu

4.2. Prawo dostępu do zatrudnienia na niedyskryminujących warunkach

4.2.1. Ogólna charakterystyka zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.2.2. Zakaz dyskryminacji bezpośredniej

4.2.3. Dyskryminacja pośrednia i środki niedyskryminujące, które istotnie ograniczają dostęp do rynku

4.2.4. Sprawa Bosmana jako przykład zastosowania zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.3. Prawo osób zatrudnionych do równego traktowania

5. Odmienności związane z zatrudnieniem w administracji publicznej

Blok VIII. Swobody rynku wewnętrznego a zakaz dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej (5 godz.)

1. Ogólna charakterystyka zakazu dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej

2. Zakaz dyskryminacji ze względy na płeć

2.1. Artykuł 157 TFUE

2.2. Dyrektywa 2006/54

3. Zakaz dyskryminacji z uwagi na kryteria inne niż płeć

Blok IX.Swoboda przedsiębiorczości oraz przepływ osób nie będących pracownikami oraz przedsiębiorcami (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie swobody przedsiębiorczości

3. Zakres podmiotowy swobody przedsiębiorczości

4. Uprawnienia akcesoryjne

5. Dopuszczalne ograniczenia swobody przedsiębiorczości

6. Przepływ osób nie będących przedsiębiorcami ani pracownikami

Blok X.Swoboda świadczenia usług (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie usługi w prawie Unii Europejskiej

3.Zakres podmiotowy swobody świadczenia usług

4.Zakres przedmiotowy swobody świadczenia usług

5.Dopuszczalne ograniczenia swobody świadczenia usług

6.Świadczenie w Unii Europejskiej usług uznawanych przez niektóre państwa członkowskie za nielegalne a swoboda świadczenia usług

7.Prace nad nową „dyrektywą usługową” i jej przyjęcie w 2006 roku

Blok XI. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego i wzajemne uznawanie kwalifikacji (10 godz.)

1. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego

1.1. Głębokość integracji na płaszczyźnie systemów zabezpieczenia społecznego

1.2. Zakres podmiotowy

1.3. Zakres przedmiotowy

1.4. Filary mechanizmu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

2. Uznawanie kwalifikacji zawodowych

2.1.Wzajemne uznawanie kwalifikacji a swoboda przepływu pracowników, przedsiębiorczości i świadczenia usług

2.2. Uznawanie kwalifikacji niezbędnych do uzyskania dostępu do zawodów regulowanych

2.2.1. Zasady ogólne

2.2.2. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody świadczenia usług

2.2.3. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody przedsiębiorczości

2.2.3.1. Ogólny system uznawania kwalifikacji

2.2.3.2. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie doświadczenia zawodowego

2.2.3.3. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie koordynacji minimalnych wymagań w zakresie kształcenia

2.2.4. Uznawanie innych kwalifikacji

2.2.5. Uznawanie kwalifikacji uzyskanych w państwach nie należących do Unii

Blok XII. Zasady prowadzenia działalności zawodowej przez prawników zagranicznych z państw członkowskich UE w Polsce (5 godz.)

1.Dostęp do zawodów adwokata, radcy prawnego i notariusza w państwach członkowskich UE a posiadanie obywatelstwa krajowego

2.Zasady świadczenia przez zagranicznych adwokatów i radców prawnych z Unii Europejskiej pomocy prawnej w Polsce

2.1. Implementacja dyrektyw dotyczących świadczenia przez prawników zagranicznych pomocy prawnej do prawa Rzeczypospolitej Polskiej

2.2. Pojęcie prawnika w Ustawie o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej

2.3.Wykonywanie stałej praktyki

2.4. Wpis prawnika zagranicznego na polską listę adwokatów lub radców prawnych

2.5.Świadczenie prawniczych usług transgranicznych

Blok XIII.Zagadnienia wprowadzające do prawa konkurencji Unii Europejskiej (10 godz.)

1. Pojęcia prawa antymonopolowego, prawa konkurencji i prawa antytrustowego

2. Konkurencja w ujęciu ekonomicznym

2.1 Prawo antymonopolowe a ekonomia

2.2.Podstawowe pojęcia ekonomiczne

2.3. Struktury rynku

2.3.1. Konkurencja doskonała

2.3.2. Konkurencja niedoskonała

2.3.2.1. Ogólna charakterystyka konkurencji niedoskonałej

2.3.2.2. Konkurencja monopolistyczna

2.3.2.3. Oligopol

2.3.2.4. Monopol

2.4. Konkurencja a innowacje

2.5. Struktura rynku a interes publiczny

3. Kształtowanie się nowoczesnego prawa antymonopolowego

3.1. Rozwój prawa antymonopolowego przed przyjęciem Ustawy Shermana

3.2. Przyjęcie Ustawy Shermana

3.3.Spór między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.4.Zarys rozwoju prawa antymonopolowego Stanów Zjednoczonych po zakończeniu sporu między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.5.Rozwój kontynentalnego prawa antymonopolowego

3.6.Powstanie wspólnotowego prawa antymonopolowego

3.7.Rozwój polskiego prawa antymonopolowego

4. Aksjologia prawa antymonopolowego

4.1.Prawo antymonopolowe w „logice własności” i w „logice konkurencji”

4.2. Debata Harvard v. Chicago

4.2.1. Spór na płaszczyźnie teoretycznej

4.2.2. Tendencje w sferze stosowania prawa

4.3.Porównanie aksjologii unijnego, amerykańskiego i polskiego prawem antymonopolowego

5. Zakres stosowania poszczególnych systemów prawa antymonopolowego

5.1. Zakres stosowania unijnego i polskiego prawa antymonopolowego

5.2. Unijne a krajowe prawo antymonopolowe

5.3.Międzynarodowa harmonizacja prawa antymonopolowego

Blok XIV. Miejsce prawa antymonopolowego w porządku prawnym (10 godz.)

1. Prawo antymonopolowe a ochrona praw podstawowych

1.1.Wprowadzenie

1.2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności, wolności gospodarczej i swobody umów

1.3.Znaczenie zasady proporcjonalności i pojęcia interesu publicznego dla prawa antymonopolowego

2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności intelektualnej

2.1. Teorie relacji pomiędzy prawem antymonopolowym a prawem własności intelektualnej.

2.2.Interwencja unijnego prawa antymonopolowego w sferę własności intelektualnej

3.Prawo antymonopolowe a regulacja sektorowa

3.1.Relacje między pojęciami prawa antymonopolowego i regulacji sektorowej

3.2.Cele interwencji regulacyjnej a aksjologia prawa antymonopolowego

3.3. Relacje pomiędzy prawem antymonopolowym a unormowaniami regulacyjnymi w orzecznictwie unijnym (wspólnotowym)

3.4.Zastosowanie prawa antymonopolowego na rynkach regulowanych w analizie konstrukcyjnej

Blok XV.Zakaz nadużywania pozycji dominującej i zawierania porozumień ograniczających konkurencję w prawie Unii Europejskiej

(10 godz.)

1. Pojęcie przedsiębiorstwa.

2.Pojęcie rynku właściwego

3. Art. 101 TFUE

3.1. Ogólna charakterystyka art. 101 ust. 1 TFUE

3.2. Porozumienia między przedsiębiorstwami

3.3. Praktyki uzgodnione

3.4. Decyzje związków przedsiębiorstw

3.5. Cel lub skutek w postaci zapobieżenia, ograniczenia lub zakłócenia konkurencji

3.6. Porozumienia o mniejszym (bagatelnym) znaczeniu

3.7. Porozumienia poziome i pionowe

3.7.1. Porozumienia poziome

3.7.2. Porozumienia pionowe

3.8. Art. 101 ust. 3 TFUE

3.9. Konkurencja cenowa i poza cenowa

3.10. Art. 101 ust. 3 TFUE a nadużycie pozycji dominującej

3.11. Bezpośredni skutek art. 101 ust. 3 TFUE

3.12. Zwolnienia grupowe

4. Nadużycie pozycji dominującej

4. 1. Ogólna charakterystyka art. 102 TFUE

4.2. Dominacja

4.3. Wspólna dominacja

4.4. Istotna część rynku wewnętrznego

4.5. Pojęcie nadużycia pozycji dominującej

4.5.1.Nadużycia cenowe

4.5.2.Sprzedaż wiązana

4.5.3.Odmowa współpracy gospodarczej – doktryna „niezbędnej infrastruktury” (essential facilities doctrine)

4.6. Stosunek pomiędzy art. 101 i 102 TFUE

Blok XVI.Egzekwowanie zakazów zawierania porozumień ograniczających konkurencję i nadużywania pozycji dominującej w prawie Unii Europejskiej na tle prawa polskiego (10 godz.)

1.Unijne a krajowe organy ochrony konkurencji

2. Współpraca Komisji z sądami krajowymi

3.Postępowanie przed Komisją

4. Decyzje Komisji w sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

5. Program leniency w prawie Unii Europejskiej

6.Odszkodowanie za szkody wyrządzone na skutek naruszenia unijnego prawa antymonopolowego

7.Sankcja nieważności

8. Kompetencje decyzyjne krajowych organów ochrony konkurencji w indywidualnych sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

9. Egzekwowanie zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.1. Administracyjne środki egzekwowania zakazu praktyk ograniczających konkurencję.

9.1.1.Postępowanie antymonopolowe w sprawach praktyk ograniczających konkurencję

9.1.2.Decyzje Prezesa UOKiK wydawane na podstawie art. 10 uokik

9.1.3.Decyzje Prezesa UOKiK zobowiązujące przedsiębiorcę do wykonania zobowiązań jakie na siebie przyjął

9.1.4.Kary pieniężne

9.1.5.Program łagodzenia kar (leniency)

9.2.Prywatne środki egzekwowania zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.2.1.Odszkodowanie za szkody wyrządzone w wyniku stosowania praktuk ograniczających konkurencję

9.2.2.Sankcja nieważności

9.2.3.Powództwo o ustalenie i orzeczenie zastępujące oświadczenie woli

9.3.Naruszenie prawa antymonopolowego a odpowiedzialność cywilna za szkody wyrządzone czynami nieuczciwej konkurencji

Blok XVII. Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej (10 godz.)

1.Wprowadzenie

1.1. Koncentracja kapitału

1.2.Rodzaje koncentracji przedsiębiorstw

2.Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.1 Ewolucja zasad kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie unijnym (wspólnotowym)

2.2. Normatywna definicja koncentracji

2.3. Zakres zastosowania unijnego prawa konkurencji do koncentracji przedsiębiorstw

2.3.1.Zasady ogólne

2.3.2. Odesłania

2.3.2.1.Odesłanie do Komisji na wniosek podmiotów biorących udział w koncentracji

2.3.2.2. Odesłanie do Komisji na wniosek państwa członkowskiego

2.3.2.3. Odesłanie do władz krajowych przed notyfikacją

2.3.2.4.Odesłanie do władz krajowych po notyfikacji

2.4. Dopuszczalność stosowania prawa krajowego

2.5. Kryteria zgodności koncentracji z prawem unijnym

2.6. Wytyczne w sprawie oceny horyzontalnego połączenia przedsiębiorstw

2.6.1. Zasady ogólne

2.6.2. Poziomy udziałów w rynku

2.6.3. Poziomy wskaźnika HHI

2.6.4.Antykonkurencyjne skutki połączeń horyzontalnych

2.7. Wytyczne w sprawie oceny niehoryzontalnych połączeń przedsiębiorstw

2.7.1. Zasady ogólne

2.7.2. Udział w rynku i poziom koncentracji

2.7.3.Połączenia wertykalne

2.7.3.1.Efekty nieskoordynowane - wykluczenie

2.7.3.2. Efekty skoordynowane

2.7.4.Połączenia konglomeratywne

2.8. Postępowanie w sprawach kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.8.1.Notyfikacja

2.8.2. Badanie zgłoszenia i wszczęcie postępowania

2.8.3. Zawieszenie koncentracji

2.9. Kompetencje decyzyjne Komisji

2.10.Odpowiedzialność UE za szkody wyrządzone przy kontroli koncentracji

Blok XVIII. Pomoc publiczna w prawie UE (5 godz.)

Literatura:

Podstawowa:

Zarys prawa swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, red. M.K. Kolasiński, Toruń 2013, TNOiK

M. Kolasiński, Zarys prawa antymonopolowego UE na tle prawa Stanów Zjednoczonych i Polski, Toruń 2012, TNOiK

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-02-28
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marek Kolasiński, Katarzyna Witkowska-Chrzczonowicz
Prowadzący grup: Marek Kolasiński
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji.

Pełny opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji. Duży nacisk kładziony jest na ukazanie związków pomiędzy poszczególnymi instytucjami unijnego prawa materialnego (na przykład na tle analizy zagadnienia importu równoległego towarów będących nośnikami praw własności przemysłowej).

Przedmiot obejmuje następujące zagadnienia:

Blok I.Wybrane elementy systemu prawnego Unii Europejskiej (5 godz.)

1.Pojęcia Unii Europejskiej, wspólnot, prawa europejskiego i rynku wewnętrznego

2.Pojęcia Rady, Rady Europejskiej i Rady Europy

3.Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

4. Pierwotne i wtórne prawo Unii Europejskiej

5. Charakterystyka wybranych źródeł prawa wtórnego

6. Zasada bezpośredniego skutku prawa unijnego

7. Zasada pierwszeństwa prawa unijnego

8.Podział kompetencji pomiędzy Unię Europejską a państwa członkowskie

9.Obywatelstwo Unii Europejskiej, ochrona praw człowieka oraz zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową jako tło funkcjonowania swobód rynku wewnętrznego

Blok II.Międzynarodowa współpraca gospodarcza, przesłanki, podstawowe pojęcia i kategorie, korzyści z wymiany oraz elementy polityki handlowej (5 godz.)

1.Pojęcie i przesłanki oraz korzyści międzynarodowej wymiany handlowej

2.Rozliczenia w handlu zagranicznym i kurs walutowy

3.Bilans handlu zagranicznego, bilans płatniczy

4.Wybrane zagadnienia polityki handlowej

Blok III.Wspólna polityka handlowa UE (5 godz.)

1. Ewolucja Wspólnej Polityki Handlowej

2.Zakres działań Unii Europejskiej w ramach wspólnej polityki handlowej

3.Zasady handlu międzynarodowego

4.Instrumenty wspólnej polityki handlowej

4.1.Instrumenty taryfowe

4.2.Instrumenty jednostronne

4.2.1. Środki ochronne

4.2.2. Środki antydumpingowe

4.2.3. Środki wyrównawcze

5. Ogólny system preferencji taryfowych

6. Umowy międzynarodowe

Blok IV.Unia Europejska a Światowa Organizacja Handlu (WTO) (5 godz.)

1. Wprowadzenie

2. Multilateralne negocjacje handlowe

3. Źródła prawa WTO. Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu.

4. WTO jako organizacja międzynarodowa

5.1. GATT

5.1.1. Wprowadzenie

5.1.2. Struktura i przedmiot regulacji GATT

5.1.3. GATT i pozostałe porozumienia zawarte w załączniku 1A

5.2. GATS

5.3. TRIPS

6. Zasady prawa WTO

7. Rozstrzyganie sporów w WTO

7.1. System rozstrzygania sporów WTO

7.2. Sankcje w ramach WTO

8. Unia Europejska w Światowej Organizacji Handlu

Blok V. Swoboda przepływu towarów (15 godz.)

1. Pojęcie towaru w prawie Unii Europejskiej

2.Elementy zasady swobodnego przepływu towarów

3.Zakaz wprowadzania ceł przywozowych i wywozowych oraz opłat o skutku równoważnym do ceł

4. Zakaz wprowadzania dyskryminacyjnego lub protekcjonistycznego opodatkowania

5.Zakaz wprowadzania ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym, w przywozie i wywozie towarów

6. Dopuszczalne ograniczenia swobody przepływu towarów

7.Wyczerpanie praw własności przemysłowej a swoboda przepływu towarów

Blok VI.Swoboda przepływu kapitału i płatności (10 godz.)

1.Geneza i podstawy prawne zasady swobody przepływu kapitału i płatności

2.Pojęcie kapitału i płatności

3.Ograniczenia zasady swobodnego przepływu kapitału

3.1.Klauzule ochronne

3.2.Środki derogacyjne

3.3.Nadrzędne wymogi interesu publicznego

3.4.Test proporcjonalności

4. Stosowanie zasady swobodnego przepływu kapitału w stosunkach pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi

Blok VII.Zasada swobody przepływu pracowników (10 godz.)

1.Zakres działań Unii Europejskiej w zakresie stosunków pracy

2. Zasada swobody przepływu pracowników w systemie prawnym Unii Europejskiej

3.Pojęcie pracownika w prawie unijnym

4. Podstawowe prawa pracowników

4.1. Prawo swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.1. Podmiotowy zakres prawa swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.2. Prawo wjazdu i wyjazdu

4.1.2.1. Prawo wyjazdu

4.1.2.2. Prawo wjazdu

4.1.3. Prawo pobytu

4.1.3.1. Prawo pobytu przez okres nie przekraczający trzech miesięcy

4.1.3.2. Prawo pobytu przez okres przekraczający trzy miesiące

4.1.3.3. Prawo stałego pobytu

4.1.4. Ograniczenia prawa wjazdu i pobytu

4.2. Prawo dostępu do zatrudnienia na niedyskryminujących warunkach

4.2.1. Ogólna charakterystyka zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.2.2. Zakaz dyskryminacji bezpośredniej

4.2.3. Dyskryminacja pośrednia i środki niedyskryminujące, które istotnie ograniczają dostęp do rynku

4.2.4. Sprawa Bosmana jako przykład zastosowania zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.3. Prawo osób zatrudnionych do równego traktowania

5. Odmienności związane z zatrudnieniem w administracji publicznej

Blok VIII. Swobody rynku wewnętrznego a zakaz dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej (5 godz.)

1. Ogólna charakterystyka zakazu dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej

2. Zakaz dyskryminacji ze względy na płeć

2.1. Artykuł 157 TFUE

2.2. Dyrektywa 2006/54

3. Zakaz dyskryminacji z uwagi na kryteria inne niż płeć

Blok IX.Swoboda przedsiębiorczości oraz przepływ osób nie będących pracownikami oraz przedsiębiorcami (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie swobody przedsiębiorczości

3. Zakres podmiotowy swobody przedsiębiorczości

4. Uprawnienia akcesoryjne

5. Dopuszczalne ograniczenia swobody przedsiębiorczości

6. Przepływ osób nie będących przedsiębiorcami ani pracownikami

Blok X.Swoboda świadczenia usług (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie usługi w prawie Unii Europejskiej

3.Zakres podmiotowy swobody świadczenia usług

4.Zakres przedmiotowy swobody świadczenia usług

5.Dopuszczalne ograniczenia swobody świadczenia usług

6.Świadczenie w Unii Europejskiej usług uznawanych przez niektóre państwa członkowskie za nielegalne a swoboda świadczenia usług

7.Prace nad nową „dyrektywą usługową” i jej przyjęcie w 2006 roku

Blok XI. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego i wzajemne uznawanie kwalifikacji (10 godz.)

1. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego

1.1. Głębokość integracji na płaszczyźnie systemów zabezpieczenia społecznego

1.2. Zakres podmiotowy

1.3. Zakres przedmiotowy

1.4. Filary mechanizmu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

2. Uznawanie kwalifikacji zawodowych

2.1.Wzajemne uznawanie kwalifikacji a swoboda przepływu pracowników, przedsiębiorczości i świadczenia usług

2.2. Uznawanie kwalifikacji niezbędnych do uzyskania dostępu do zawodów regulowanych

2.2.1. Zasady ogólne

2.2.2. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody świadczenia usług

2.2.3. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody przedsiębiorczości

2.2.3.1. Ogólny system uznawania kwalifikacji

2.2.3.2. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie doświadczenia zawodowego

2.2.3.3. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie koordynacji minimalnych wymagań w zakresie kształcenia

2.2.4. Uznawanie innych kwalifikacji

2.2.5. Uznawanie kwalifikacji uzyskanych w państwach nie należących do Unii

Blok XII. Zasady prowadzenia działalności zawodowej przez prawników zagranicznych z państw członkowskich UE w Polsce (5 godz.)

1.Dostęp do zawodów adwokata, radcy prawnego i notariusza w państwach członkowskich UE a posiadanie obywatelstwa krajowego

2.Zasady świadczenia przez zagranicznych adwokatów i radców prawnych z Unii Europejskiej pomocy prawnej w Polsce

2.1. Implementacja dyrektyw dotyczących świadczenia przez prawników zagranicznych pomocy prawnej do prawa Rzeczypospolitej Polskiej

2.2. Pojęcie prawnika w Ustawie o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej

2.3.Wykonywanie stałej praktyki

2.4. Wpis prawnika zagranicznego na polską listę adwokatów lub radców prawnych

2.5.Świadczenie prawniczych usług transgranicznych

Blok XIII.Zagadnienia wprowadzające do prawa konkurencji Unii Europejskiej (10 godz.)

1. Pojęcia prawa antymonopolowego, prawa konkurencji i prawa antytrustowego

2. Konkurencja w ujęciu ekonomicznym

2.1 Prawo antymonopolowe a ekonomia

2.2.Podstawowe pojęcia ekonomiczne

2.3. Struktury rynku

2.3.1. Konkurencja doskonała

2.3.2. Konkurencja niedoskonała

2.3.2.1. Ogólna charakterystyka konkurencji niedoskonałej

2.3.2.2. Konkurencja monopolistyczna

2.3.2.3. Oligopol

2.3.2.4. Monopol

2.4. Konkurencja a innowacje

2.5. Struktura rynku a interes publiczny

3. Kształtowanie się nowoczesnego prawa antymonopolowego

3.1. Rozwój prawa antymonopolowego przed przyjęciem Ustawy Shermana

3.2. Przyjęcie Ustawy Shermana

3.3.Spór między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.4.Zarys rozwoju prawa antymonopolowego Stanów Zjednoczonych po zakończeniu sporu między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.5.Rozwój kontynentalnego prawa antymonopolowego

3.6.Powstanie wspólnotowego prawa antymonopolowego

3.7.Rozwój polskiego prawa antymonopolowego

4. Aksjologia prawa antymonopolowego

4.1.Prawo antymonopolowe w „logice własności” i w „logice konkurencji”

4.2. Debata Harvard v. Chicago

4.2.1. Spór na płaszczyźnie teoretycznej

4.2.2. Tendencje w sferze stosowania prawa

4.3.Porównanie aksjologii unijnego, amerykańskiego i polskiego prawem antymonopolowego

5. Zakres stosowania poszczególnych systemów prawa antymonopolowego

5.1. Zakres stosowania unijnego i polskiego prawa antymonopolowego

5.2. Unijne a krajowe prawo antymonopolowe

5.3.Międzynarodowa harmonizacja prawa antymonopolowego

Blok XIV. Miejsce prawa antymonopolowego w porządku prawnym (10 godz.)

1. Prawo antymonopolowe a ochrona praw podstawowych

1.1.Wprowadzenie

1.2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności, wolności gospodarczej i swobody umów

1.3.Znaczenie zasady proporcjonalności i pojęcia interesu publicznego dla prawa antymonopolowego

2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności intelektualnej

2.1. Teorie relacji pomiędzy prawem antymonopolowym a prawem własności intelektualnej.

2.2.Interwencja unijnego prawa antymonopolowego w sferę własności intelektualnej

3.Prawo antymonopolowe a regulacja sektorowa

3.1.Relacje między pojęciami prawa antymonopolowego i regulacji sektorowej

3.2.Cele interwencji regulacyjnej a aksjologia prawa antymonopolowego

3.3. Relacje pomiędzy prawem antymonopolowym a unormowaniami regulacyjnymi w orzecznictwie unijnym (wspólnotowym)

3.4.Zastosowanie prawa antymonopolowego na rynkach regulowanych w analizie konstrukcyjnej

Blok XV.Zakaz nadużywania pozycji dominującej i zawierania porozumień ograniczających konkurencję w prawie Unii Europejskiej

(10 godz.)

1. Pojęcie przedsiębiorstwa.

2.Pojęcie rynku właściwego

3. Art. 101 TFUE

3.1. Ogólna charakterystyka art. 101 ust. 1 TFUE

3.2. Porozumienia między przedsiębiorstwami

3.3. Praktyki uzgodnione

3.4. Decyzje związków przedsiębiorstw

3.5. Cel lub skutek w postaci zapobieżenia, ograniczenia lub zakłócenia konkurencji

3.6. Porozumienia o mniejszym (bagatelnym) znaczeniu

3.7. Porozumienia poziome i pionowe

3.7.1. Porozumienia poziome

3.7.2. Porozumienia pionowe

3.8. Art. 101 ust. 3 TFUE

3.9. Konkurencja cenowa i poza cenowa

3.10. Art. 101 ust. 3 TFUE a nadużycie pozycji dominującej

3.11. Bezpośredni skutek art. 101 ust. 3 TFUE

3.12. Zwolnienia grupowe

4. Nadużycie pozycji dominującej

4. 1. Ogólna charakterystyka art. 102 TFUE

4.2. Dominacja

4.3. Wspólna dominacja

4.4. Istotna część rynku wewnętrznego

4.5. Pojęcie nadużycia pozycji dominującej

4.5.1.Nadużycia cenowe

4.5.2.Sprzedaż wiązana

4.5.3.Odmowa współpracy gospodarczej – doktryna „niezbędnej infrastruktury” (essential facilities doctrine)

4.6. Stosunek pomiędzy art. 101 i 102 TFUE

Blok XVI.Egzekwowanie zakazów zawierania porozumień ograniczających konkurencję i nadużywania pozycji dominującej w prawie Unii Europejskiej na tle prawa polskiego (10 godz.)

1.Unijne a krajowe organy ochrony konkurencji

2. Współpraca Komisji z sądami krajowymi

3.Postępowanie przed Komisją

4. Decyzje Komisji w sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

5. Program leniency w prawie Unii Europejskiej

6.Odszkodowanie za szkody wyrządzone na skutek naruszenia unijnego prawa antymonopolowego

7.Sankcja nieważności

8. Kompetencje decyzyjne krajowych organów ochrony konkurencji w indywidualnych sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

9. Egzekwowanie zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.1. Administracyjne środki egzekwowania zakazu praktyk ograniczających konkurencję.

9.1.1.Postępowanie antymonopolowe w sprawach praktyk ograniczających konkurencję

9.1.2.Decyzje Prezesa UOKiK wydawane na podstawie art. 10 uokik

9.1.3.Decyzje Prezesa UOKiK zobowiązujące przedsiębiorcę do wykonania zobowiązań jakie na siebie przyjął

9.1.4.Kary pieniężne

9.1.5.Program łagodzenia kar (leniency)

9.2.Prywatne środki egzekwowania zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.2.1.Odszkodowanie za szkody wyrządzone w wyniku stosowania praktuk ograniczających konkurencję

9.2.2.Sankcja nieważności

9.2.3.Powództwo o ustalenie i orzeczenie zastępujące oświadczenie woli

9.3.Naruszenie prawa antymonopolowego a odpowiedzialność cywilna za szkody wyrządzone czynami nieuczciwej konkurencji

Blok XVII. Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej (10 godz.)

1.Wprowadzenie

1.1. Koncentracja kapitału

1.2.Rodzaje koncentracji przedsiębiorstw

2.Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.1 Ewolucja zasad kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie unijnym (wspólnotowym)

2.2. Normatywna definicja koncentracji

2.3. Zakres zastosowania unijnego prawa konkurencji do koncentracji przedsiębiorstw

2.3.1.Zasady ogólne

2.3.2. Odesłania

2.3.2.1.Odesłanie do Komisji na wniosek podmiotów biorących udział w koncentracji

2.3.2.2. Odesłanie do Komisji na wniosek państwa członkowskiego

2.3.2.3. Odesłanie do władz krajowych przed notyfikacją

2.3.2.4.Odesłanie do władz krajowych po notyfikacji

2.4. Dopuszczalność stosowania prawa krajowego

2.5. Kryteria zgodności koncentracji z prawem unijnym

2.6. Wytyczne w sprawie oceny horyzontalnego połączenia przedsiębiorstw

2.6.1. Zasady ogólne

2.6.2. Poziomy udziałów w rynku

2.6.3. Poziomy wskaźnika HHI

2.6.4.Antykonkurencyjne skutki połączeń horyzontalnych

2.7. Wytyczne w sprawie oceny niehoryzontalnych połączeń przedsiębiorstw

2.7.1. Zasady ogólne

2.7.2. Udział w rynku i poziom koncentracji

2.7.3.Połączenia wertykalne

2.7.3.1.Efekty nieskoordynowane - wykluczenie

2.7.3.2. Efekty skoordynowane

2.7.4.Połączenia konglomeratywne

2.8. Postępowanie w sprawach kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.8.1.Notyfikacja

2.8.2. Badanie zgłoszenia i wszczęcie postępowania

2.8.3. Zawieszenie koncentracji

2.9. Kompetencje decyzyjne Komisji

2.10.Odpowiedzialność UE za szkody wyrządzone przy kontroli koncentracji

Blok XVIII. Pomoc publiczna w prawie UE (5 godz.)

Literatura:

Podstawowa:

Zarys prawa swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, red. M.K. Kolasiński, Toruń 2013, TNOiK

M. Kolasiński, Zarys prawa antymonopolowego UE na tle prawa Stanów Zjednoczonych i Polski, Toruń 2012, TNOiK

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (w trakcie)

Okres: 2020-10-01 - 2021-02-21
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marek Kolasiński
Prowadzący grup: Marek Kolasiński
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji.

Pełny opis:

W ramach wykładu Studenci zostają zapoznani z szeroko rozumianym prawem materialnym Unii Europejskiej. Charakter wstępny mają rozważania dotyczące ekonomicznych przyczyn integracji europejskiej, a w szczególności jej związków z procesami globalizacyjnymi. W tej części wykładu zarysowane zostają również ekonomiczne związki pomiędzy ograniczaniem barier w handlu a efektywnością gospodarki. Rdzeń przedmiotu stanowi problematyka swobód gospodarczych oraz prawa konkurencji. Duży nacisk kładziony jest na ukazanie związków pomiędzy poszczególnymi instytucjami unijnego prawa materialnego (na przykład na tle analizy zagadnienia importu równoległego towarów będących nośnikami praw własności przemysłowej).

Przedmiot obejmuje następujące zagadnienia:

Blok I.Wybrane elementy systemu prawnego Unii Europejskiej (5 godz.)

1.Pojęcia Unii Europejskiej, wspólnot, prawa europejskiego i rynku wewnętrznego

2.Pojęcia Rady, Rady Europejskiej i Rady Europy

3.Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

4. Pierwotne i wtórne prawo Unii Europejskiej

5. Charakterystyka wybranych źródeł prawa wtórnego

6. Zasada bezpośredniego skutku prawa unijnego

7. Zasada pierwszeństwa prawa unijnego

8.Podział kompetencji pomiędzy Unię Europejską a państwa członkowskie

9.Obywatelstwo Unii Europejskiej, ochrona praw człowieka oraz zakaz dyskryminacji ze względu na przynależność państwową jako tło funkcjonowania swobód rynku wewnętrznego

Blok II.Międzynarodowa współpraca gospodarcza, przesłanki, podstawowe pojęcia i kategorie, korzyści z wymiany oraz elementy polityki handlowej (5 godz.)

1.Pojęcie i przesłanki oraz korzyści międzynarodowej wymiany handlowej

2.Rozliczenia w handlu zagranicznym i kurs walutowy

3.Bilans handlu zagranicznego, bilans płatniczy

4.Wybrane zagadnienia polityki handlowej

Blok III.Wspólna polityka handlowa UE (5 godz.)

1. Ewolucja Wspólnej Polityki Handlowej

2.Zakres działań Unii Europejskiej w ramach wspólnej polityki handlowej

3.Zasady handlu międzynarodowego

4.Instrumenty wspólnej polityki handlowej

4.1.Instrumenty taryfowe

4.2.Instrumenty jednostronne

4.2.1. Środki ochronne

4.2.2. Środki antydumpingowe

4.2.3. Środki wyrównawcze

5. Ogólny system preferencji taryfowych

6. Umowy międzynarodowe

Blok IV.Unia Europejska a Światowa Organizacja Handlu (WTO) (5 godz.)

1. Wprowadzenie

2. Multilateralne negocjacje handlowe

3. Źródła prawa WTO. Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu.

4. WTO jako organizacja międzynarodowa

5.1. GATT

5.1.1. Wprowadzenie

5.1.2. Struktura i przedmiot regulacji GATT

5.1.3. GATT i pozostałe porozumienia zawarte w załączniku 1A

5.2. GATS

5.3. TRIPS

6. Zasady prawa WTO

7. Rozstrzyganie sporów w WTO

7.1. System rozstrzygania sporów WTO

7.2. Sankcje w ramach WTO

8. Unia Europejska w Światowej Organizacji Handlu

Blok V. Swoboda przepływu towarów (15 godz.)

1. Pojęcie towaru w prawie Unii Europejskiej

2.Elementy zasady swobodnego przepływu towarów

3.Zakaz wprowadzania ceł przywozowych i wywozowych oraz opłat o skutku równoważnym do ceł

4. Zakaz wprowadzania dyskryminacyjnego lub protekcjonistycznego opodatkowania

5.Zakaz wprowadzania ograniczeń ilościowych i środków o skutku równoważnym, w przywozie i wywozie towarów

6. Dopuszczalne ograniczenia swobody przepływu towarów

7.Wyczerpanie praw własności przemysłowej a swoboda przepływu towarów

Blok VI.Swoboda przepływu kapitału i płatności (10 godz.)

1.Geneza i podstawy prawne zasady swobody przepływu kapitału i płatności

2.Pojęcie kapitału i płatności

3.Ograniczenia zasady swobodnego przepływu kapitału

3.1.Klauzule ochronne

3.2.Środki derogacyjne

3.3.Nadrzędne wymogi interesu publicznego

3.4.Test proporcjonalności

4. Stosowanie zasady swobodnego przepływu kapitału w stosunkach pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi

Blok VII.Zasada swobody przepływu pracowników (10 godz.)

1.Zakres działań Unii Europejskiej w zakresie stosunków pracy

2. Zasada swobody przepływu pracowników w systemie prawnym Unii Europejskiej

3.Pojęcie pracownika w prawie unijnym

4. Podstawowe prawa pracowników

4.1. Prawo swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.1. Podmiotowy zakres prawa swobodnego przemieszczania się i pobytu

4.1.2. Prawo wjazdu i wyjazdu

4.1.2.1. Prawo wyjazdu

4.1.2.2. Prawo wjazdu

4.1.3. Prawo pobytu

4.1.3.1. Prawo pobytu przez okres nie przekraczający trzech miesięcy

4.1.3.2. Prawo pobytu przez okres przekraczający trzy miesiące

4.1.3.3. Prawo stałego pobytu

4.1.4. Ograniczenia prawa wjazdu i pobytu

4.2. Prawo dostępu do zatrudnienia na niedyskryminujących warunkach

4.2.1. Ogólna charakterystyka zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.2.2. Zakaz dyskryminacji bezpośredniej

4.2.3. Dyskryminacja pośrednia i środki niedyskryminujące, które istotnie ograniczają dostęp do rynku

4.2.4. Sprawa Bosmana jako przykład zastosowania zasady równego dostępu do zatrudnienia

4.3. Prawo osób zatrudnionych do równego traktowania

5. Odmienności związane z zatrudnieniem w administracji publicznej

Blok VIII. Swobody rynku wewnętrznego a zakaz dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej (5 godz.)

1. Ogólna charakterystyka zakazu dyskryminacji w prawie Unii Europejskiej

2. Zakaz dyskryminacji ze względy na płeć

2.1. Artykuł 157 TFUE

2.2. Dyrektywa 2006/54

3. Zakaz dyskryminacji z uwagi na kryteria inne niż płeć

Blok IX.Swoboda przedsiębiorczości oraz przepływ osób nie będących pracownikami oraz przedsiębiorcami (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie swobody przedsiębiorczości

3. Zakres podmiotowy swobody przedsiębiorczości

4. Uprawnienia akcesoryjne

5. Dopuszczalne ograniczenia swobody przedsiębiorczości

6. Przepływ osób nie będących przedsiębiorcami ani pracownikami

Blok X.Swoboda świadczenia usług (10 godz.)

1.Uwagi wstępne

2.Pojęcie usługi w prawie Unii Europejskiej

3.Zakres podmiotowy swobody świadczenia usług

4.Zakres przedmiotowy swobody świadczenia usług

5.Dopuszczalne ograniczenia swobody świadczenia usług

6.Świadczenie w Unii Europejskiej usług uznawanych przez niektóre państwa członkowskie za nielegalne a swoboda świadczenia usług

7.Prace nad nową „dyrektywą usługową” i jej przyjęcie w 2006 roku

Blok XI. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego i wzajemne uznawanie kwalifikacji (10 godz.)

1. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego

1.1. Głębokość integracji na płaszczyźnie systemów zabezpieczenia społecznego

1.2. Zakres podmiotowy

1.3. Zakres przedmiotowy

1.4. Filary mechanizmu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

2. Uznawanie kwalifikacji zawodowych

2.1.Wzajemne uznawanie kwalifikacji a swoboda przepływu pracowników, przedsiębiorczości i świadczenia usług

2.2. Uznawanie kwalifikacji niezbędnych do uzyskania dostępu do zawodów regulowanych

2.2.1. Zasady ogólne

2.2.2. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody świadczenia usług

2.2.3. Uznawanie kwalifikacji na gruncie zasady swobody przedsiębiorczości

2.2.3.1. Ogólny system uznawania kwalifikacji

2.2.3.2. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie doświadczenia zawodowego

2.2.3.3. System automatycznego uznawania kwalifikacji na podstawie koordynacji minimalnych wymagań w zakresie kształcenia

2.2.4. Uznawanie innych kwalifikacji

2.2.5. Uznawanie kwalifikacji uzyskanych w państwach nie należących do Unii

Blok XII. Zasady prowadzenia działalności zawodowej przez prawników zagranicznych z państw członkowskich UE w Polsce (5 godz.)

1.Dostęp do zawodów adwokata, radcy prawnego i notariusza w państwach członkowskich UE a posiadanie obywatelstwa krajowego

2.Zasady świadczenia przez zagranicznych adwokatów i radców prawnych z Unii Europejskiej pomocy prawnej w Polsce

2.1. Implementacja dyrektyw dotyczących świadczenia przez prawników zagranicznych pomocy prawnej do prawa Rzeczypospolitej Polskiej

2.2. Pojęcie prawnika w Ustawie o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej

2.3.Wykonywanie stałej praktyki

2.4. Wpis prawnika zagranicznego na polską listę adwokatów lub radców prawnych

2.5.Świadczenie prawniczych usług transgranicznych

Blok XIII.Zagadnienia wprowadzające do prawa konkurencji Unii Europejskiej (10 godz.)

1. Pojęcia prawa antymonopolowego, prawa konkurencji i prawa antytrustowego

2. Konkurencja w ujęciu ekonomicznym

2.1 Prawo antymonopolowe a ekonomia

2.2.Podstawowe pojęcia ekonomiczne

2.3. Struktury rynku

2.3.1. Konkurencja doskonała

2.3.2. Konkurencja niedoskonała

2.3.2.1. Ogólna charakterystyka konkurencji niedoskonałej

2.3.2.2. Konkurencja monopolistyczna

2.3.2.3. Oligopol

2.3.2.4. Monopol

2.4. Konkurencja a innowacje

2.5. Struktura rynku a interes publiczny

3. Kształtowanie się nowoczesnego prawa antymonopolowego

3.1. Rozwój prawa antymonopolowego przed przyjęciem Ustawy Shermana

3.2. Przyjęcie Ustawy Shermana

3.3.Spór między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.4.Zarys rozwoju prawa antymonopolowego Stanów Zjednoczonych po zakończeniu sporu między literalistami a zwolennikami reguły rozsądku

3.5.Rozwój kontynentalnego prawa antymonopolowego

3.6.Powstanie wspólnotowego prawa antymonopolowego

3.7.Rozwój polskiego prawa antymonopolowego

4. Aksjologia prawa antymonopolowego

4.1.Prawo antymonopolowe w „logice własności” i w „logice konkurencji”

4.2. Debata Harvard v. Chicago

4.2.1. Spór na płaszczyźnie teoretycznej

4.2.2. Tendencje w sferze stosowania prawa

4.3.Porównanie aksjologii unijnego, amerykańskiego i polskiego prawem antymonopolowego

5. Zakres stosowania poszczególnych systemów prawa antymonopolowego

5.1. Zakres stosowania unijnego i polskiego prawa antymonopolowego

5.2. Unijne a krajowe prawo antymonopolowe

5.3.Międzynarodowa harmonizacja prawa antymonopolowego

Blok XIV. Miejsce prawa antymonopolowego w porządku prawnym (10 godz.)

1. Prawo antymonopolowe a ochrona praw podstawowych

1.1.Wprowadzenie

1.2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności, wolności gospodarczej i swobody umów

1.3.Znaczenie zasady proporcjonalności i pojęcia interesu publicznego dla prawa antymonopolowego

2.Prawo antymonopolowe a ochrona własności intelektualnej

2.1. Teorie relacji pomiędzy prawem antymonopolowym a prawem własności intelektualnej.

2.2.Interwencja unijnego prawa antymonopolowego w sferę własności intelektualnej

3.Prawo antymonopolowe a regulacja sektorowa

3.1.Relacje między pojęciami prawa antymonopolowego i regulacji sektorowej

3.2.Cele interwencji regulacyjnej a aksjologia prawa antymonopolowego

3.3. Relacje pomiędzy prawem antymonopolowym a unormowaniami regulacyjnymi w orzecznictwie unijnym (wspólnotowym)

3.4.Zastosowanie prawa antymonopolowego na rynkach regulowanych w analizie konstrukcyjnej

Blok XV.Zakaz nadużywania pozycji dominującej i zawierania porozumień ograniczających konkurencję w prawie Unii Europejskiej

(10 godz.)

1. Pojęcie przedsiębiorstwa.

2.Pojęcie rynku właściwego

3. Art. 101 TFUE

3.1. Ogólna charakterystyka art. 101 ust. 1 TFUE

3.2. Porozumienia między przedsiębiorstwami

3.3. Praktyki uzgodnione

3.4. Decyzje związków przedsiębiorstw

3.5. Cel lub skutek w postaci zapobieżenia, ograniczenia lub zakłócenia konkurencji

3.6. Porozumienia o mniejszym (bagatelnym) znaczeniu

3.7. Porozumienia poziome i pionowe

3.7.1. Porozumienia poziome

3.7.2. Porozumienia pionowe

3.8. Art. 101 ust. 3 TFUE

3.9. Konkurencja cenowa i poza cenowa

3.10. Art. 101 ust. 3 TFUE a nadużycie pozycji dominującej

3.11. Bezpośredni skutek art. 101 ust. 3 TFUE

3.12. Zwolnienia grupowe

4. Nadużycie pozycji dominującej

4. 1. Ogólna charakterystyka art. 102 TFUE

4.2. Dominacja

4.3. Wspólna dominacja

4.4. Istotna część rynku wewnętrznego

4.5. Pojęcie nadużycia pozycji dominującej

4.5.1.Nadużycia cenowe

4.5.2.Sprzedaż wiązana

4.5.3.Odmowa współpracy gospodarczej – doktryna „niezbędnej infrastruktury” (essential facilities doctrine)

4.6. Stosunek pomiędzy art. 101 i 102 TFUE

Blok XVI.Egzekwowanie zakazów zawierania porozumień ograniczających konkurencję i nadużywania pozycji dominującej w prawie Unii Europejskiej na tle prawa polskiego (10 godz.)

1.Unijne a krajowe organy ochrony konkurencji

2. Współpraca Komisji z sądami krajowymi

3.Postępowanie przed Komisją

4. Decyzje Komisji w sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

5. Program leniency w prawie Unii Europejskiej

6.Odszkodowanie za szkody wyrządzone na skutek naruszenia unijnego prawa antymonopolowego

7.Sankcja nieważności

8. Kompetencje decyzyjne krajowych organów ochrony konkurencji w indywidualnych sprawach dotyczących art. 101 i 102 TFUE

9. Egzekwowanie zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.1. Administracyjne środki egzekwowania zakazu praktyk ograniczających konkurencję.

9.1.1.Postępowanie antymonopolowe w sprawach praktyk ograniczających konkurencję

9.1.2.Decyzje Prezesa UOKiK wydawane na podstawie art. 10 uokik

9.1.3.Decyzje Prezesa UOKiK zobowiązujące przedsiębiorcę do wykonania zobowiązań jakie na siebie przyjął

9.1.4.Kary pieniężne

9.1.5.Program łagodzenia kar (leniency)

9.2.Prywatne środki egzekwowania zakazu stosowania praktyk ograniczających konkurencję w prawie polskim

9.2.1.Odszkodowanie za szkody wyrządzone w wyniku stosowania praktuk ograniczających konkurencję

9.2.2.Sankcja nieważności

9.2.3.Powództwo o ustalenie i orzeczenie zastępujące oświadczenie woli

9.3.Naruszenie prawa antymonopolowego a odpowiedzialność cywilna za szkody wyrządzone czynami nieuczciwej konkurencji

Blok XVII. Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej (10 godz.)

1.Wprowadzenie

1.1. Koncentracja kapitału

1.2.Rodzaje koncentracji przedsiębiorstw

2.Kontrola koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.1 Ewolucja zasad kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie unijnym (wspólnotowym)

2.2. Normatywna definicja koncentracji

2.3. Zakres zastosowania unijnego prawa konkurencji do koncentracji przedsiębiorstw

2.3.1.Zasady ogólne

2.3.2. Odesłania

2.3.2.1.Odesłanie do Komisji na wniosek podmiotów biorących udział w koncentracji

2.3.2.2. Odesłanie do Komisji na wniosek państwa członkowskiego

2.3.2.3. Odesłanie do władz krajowych przed notyfikacją

2.3.2.4.Odesłanie do władz krajowych po notyfikacji

2.4. Dopuszczalność stosowania prawa krajowego

2.5. Kryteria zgodności koncentracji z prawem unijnym

2.6. Wytyczne w sprawie oceny horyzontalnego połączenia przedsiębiorstw

2.6.1. Zasady ogólne

2.6.2. Poziomy udziałów w rynku

2.6.3. Poziomy wskaźnika HHI

2.6.4.Antykonkurencyjne skutki połączeń horyzontalnych

2.7. Wytyczne w sprawie oceny niehoryzontalnych połączeń przedsiębiorstw

2.7.1. Zasady ogólne

2.7.2. Udział w rynku i poziom koncentracji

2.7.3.Połączenia wertykalne

2.7.3.1.Efekty nieskoordynowane - wykluczenie

2.7.3.2. Efekty skoordynowane

2.7.4.Połączenia konglomeratywne

2.8. Postępowanie w sprawach kontroli koncentracji przedsiębiorstw w prawie Unii Europejskiej

2.8.1.Notyfikacja

2.8.2. Badanie zgłoszenia i wszczęcie postępowania

2.8.3. Zawieszenie koncentracji

2.9. Kompetencje decyzyjne Komisji

2.10.Odpowiedzialność UE za szkody wyrządzone przy kontroli koncentracji

Blok XVIII. Pomoc publiczna w prawie UE (5 godz.)

Literatura:

Podstawowa:

Zarys prawa swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, red. M.K. Kolasiński, Toruń 2013, TNOiK

M. Kolasiński, Zarys prawa antymonopolowego UE na tle prawa Stanów Zjednoczonych i Polski, Toruń 2012, TNOiK

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.