Antropologia lingwistyczna

Zajęcia dotyczyć będą wprowadzenia do antropologii lingwistycznej. Studenci zaznajomią się z klasycznymi koncepcjami, ich współczesną krytyką oraz nowszymi ujęciami. Poza tym, w trakcie zajęć przeprowadzona zostanie analiza wybranych przykładów funkcjonowania języka w dyskursie ludowym.

Zajęcia dotyczyć będą wprowadzenia do antropologii lingwistycznej. Studenci zaznajomią się z klasycznymi koncepcjami badań nad językiem, ich współczesną krytyką oraz nowszymi ujęciami. Poza tym, w trakcie zajęć przeprowadzona zostanie analiza wybranych przykładów funkcjonowania języka w dyskursie ludowym, jak:

1. Język i jego znaczenie – wstęp do problematyki

2. Wprowadzenie do teorii badań nad językiem w antropologii

3. Znaczenie badań nad językiem dla warsztatu pracy antropologa

4. Językowy obraz świata

5. Językowy obraz Europy – historia i teraźniejszość

6. Kultury oralne i piśmienne

7. Grzeczność językowa

8. Językowe „obrazy” przestrzeni miejskiej i wiejskiej

9. Język i obraz w komunikacji społecznej – memy

10. Nazywanie „Innego” i stereotypy językowe

11. Społeczne działanie językiem

12. Magia i język

Laura M. Ahearn, Antropologia lingwistyczna, Wydawnictwo UJ, Kraków 2013 (Część 1, s. 19-104 )

Grzegorz Godlewski, Antropologia praktyk językowych: wprowadzenie, [w:] Grzegorz Godlewski i inni (red.), Antropologia praktyk językowych, Warszawa 2016 (s. 7-80).

Malinowski Bronisław, Problem znaczenia w języka pierwotnych, w: Krystyna Pisarkowa (red.), Językoznawstwo Bronisława Malinowskiego, T. 2, Kraków 2000.

Paweł Majewski, Teksty praktyki. Początki tekstualizacja doświadczenia w antycznych praktykach piśmiennych, [w:] Grzegorz Godlewski i inni (red.), Antropologia praktyk językowych, Warszawa 2016 (s. 81-102).

Burke Peter, Język i społeczności w Europie wczesnonowożytnej, Kraków 2009

Walter Ong, Oralność i piśmienność, Lublin 1992.

Lord Albert B., Pieśniarz i jego opowieść, Warszawa 2010.

Przemysław Czaplinski, Słowo i głos, [w:] Przemysław Czaplinski (red.), Literatura ustna, Gdańsk 2010.

Romuald Huszcza, O gramatyce grzeczności, „Pamiętnik Literacki: czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej”, 1980/71(1). Tekst dostępny na stronie: https://bazhum.muzhp.pl/media/files/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1-s175-186/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1-s175-186.pdf

Romuald Huszcza, Honoryfikatywność. Gramatyka, pragmatyka, typologia, Kraków 1996.

Kazimierz Sikora, Grzeczność językowa wsi. Część 1: System adresatwyny, Kraków 2010 (Wstęp i rozdział 1).

Dobrosława Wężowicz-Ziółkowska, Miłość ludowa. Wzory miłości wieśniaczej w polskiej pieśni ludowej XVIII-XX wieku, Wrocław 1991

Marta Wójcicka, Mem internetowy jako multimedialny gatunek pamięci zbiorowej, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2019 (rozdział 2).

Jerzy Bartmiński, Stereotypy językowe we współczesnym języku polskim, [w:] Jerzy Bartmiński, Stereotypy mieszkają w języku. Studia etnolingwistyczne, Lublin 2007 (s. 85-105).

Jerzy Bartmiński, Czy możemy wyzwolić się ze stereotypów? Stereotypy a wzory kultury, [w:] Jerzy Bartmiński, Stereotypy mieszkają w języku. Studia etnolingwistyczne, Lublin 2007 (s. 106-111).

John Austin, Mówienie i poznawanie: rozprawy i wykłady filozoficzne, Warszawa, 1993 (s. 550-612).

Kowalski Piotr, Gratulanci i winszownicy. Zarys komunikacyjnej historii winszowania, Wrocław 2010.

Burszta Wojciech, Od mowy magicznej do szumów popkultury, Warszawa 2009.

Brak.

Zajęcia dotyczyć będą wprowadzenia do antropologii lingwistycznej. Studenci zaznajomią się z klasycznymi koncepcjami, ich współczesną krytyką oraz nowszymi ujęciami. Poza tym, w trakcie zajęć przeprowadzona zostanie analiza wybranych przykładów funkcjonowania języka w dyskursie ludowym.

Zajęcia dotyczyć będą wprowadzenia do antropologii lingwistycznej. Studenci zaznajomią się z klasycznymi koncepcjami badań nad językiem, ich współczesną krytyką oraz nowszymi ujęciami. Poza tym, w trakcie zajęć przeprowadzona zostanie analiza wybranych przykładów funkcjonowania języka w dyskursie ludowym, jak:

1. Język i jego znaczenie – wstęp do problematyki

2. Wprowadzenie do teorii badań nad językiem w antropologii

3. Znaczenie badań nad językiem dla warsztatu pracy antropologa

4. Językowy obraz świata

5. Językowy obraz Europy – historia i teraźniejszość

6. Kultury oralne i piśmienne

7. Grzeczność językowa

8. Językowe „obrazy” przestrzeni miejskiej i wiejskiej

9. Język i obraz w komunikacji społecznej – memy

10. Nazywanie „Innego” i stereotypy językowe

11. Społeczne działanie językiem

12. Magia i język

Laura M. Ahearn, Antropologia lingwistyczna, Wydawnictwo UJ, Kraków 2013 (Część 1, s. 19-104 )

Grzegorz Godlewski, Antropologia praktyk językowych: wprowadzenie, [w:] Grzegorz Godlewski i inni (red.), Antropologia praktyk językowych, Warszawa 2016 (s. 7-80).

Malinowski Bronisław, Problem znaczenia w języka pierwotnych, w: Krystyna Pisarkowa (red.), Językoznawstwo Bronisława Malinowskiego, T. 2, Kraków 2000.

Paweł Majewski, Teksty praktyki. Początki tekstualizacja doświadczenia w antycznych praktykach piśmiennych, [w:] Grzegorz Godlewski i inni (red.), Antropologia praktyk językowych, Warszawa 2016 (s. 81-102).

Burke Peter, Język i społeczności w Europie wczesnonowożytnej, Kraków 2009

Walter Ong, Oralność i piśmienność, Lublin 1992.

Lord Albert B., Pieśniarz i jego opowieść, Warszawa 2010.

Przemysław Czaplinski, Słowo i głos, [w:] Przemysław Czaplinski (red.), Literatura ustna, Gdańsk 2010.

Romuald Huszcza, O gramatyce grzeczności, „Pamiętnik Literacki: czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej”, 1980/71(1). Tekst dostępny na stronie: https://bazhum.muzhp.pl/media/files/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1-s175-186/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1-s175-186.pdf

Romuald Huszcza, Honoryfikatywność. Gramatyka, pragmatyka, typologia, Kraków 1996.

Kazimierz Sikora, Grzeczność językowa wsi. Część 1: System adresatwyny, Kraków 2010 (Wstęp i rozdział 1).

Dobrosława Wężowicz-Ziółkowska, Miłość ludowa. Wzory miłości wieśniaczej w polskiej pieśni ludowej XVIII-XX wieku, Wrocław 1991

Marta Wójcicka, Mem internetowy jako multimedialny gatunek pamięci zbiorowej, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2019 (rozdział 2).

Jerzy Bartmiński, Stereotypy językowe we współczesnym języku polskim, [w:] Jerzy Bartmiński, Stereotypy mieszkają w języku. Studia etnolingwistyczne, Lublin 2007 (s. 85-105).

Jerzy Bartmiński, Czy możemy wyzwolić się ze stereotypów? Stereotypy a wzory kultury, [w:] Jerzy Bartmiński, Stereotypy mieszkają w języku. Studia etnolingwistyczne, Lublin 2007 (s. 106-111).

John Austin, Mówienie i poznawanie: rozprawy i wykłady filozoficzne, Warszawa, 1993 (s. 550-612).

Kowalski Piotr, Gratulanci i winszownicy. Zarys komunikacyjnej historii winszowania, Wrocław 2010.

Burszta Wojciech, Od mowy magicznej do szumów popkultury, Warszawa 2009.

Brak.

Kurs ma umożliwić zapoznanie się studentów z najważniejszymi zagadnieniami i terminami z zakresu antropologii lingwistycznej. Ponadto poddane analizie zostaną wybrane przykłady funkcjonowania języka w obrębie dyskursu ludowego.

Kurs ma umożliwić zapoznanie się studentów z najważniejszymi zagadnieniami i terminami z zakresu antropologii lingwistycznej. Ponadto poddane analizie zostaną wybrane przykłady funkcjonowania języka w obrębie dyskursu ludowego. Podczas zajęć zostaną poruszone takie tematy, jak:

1. Wprowadzenie do antropologii lingwistycznej

2. Proces i metody badawcze w antropologii lingwistycznej

3. Relatywizm językowy – język a sposób postrzegania rzeczywistości

4. Językowy obraz świata

5. Językowe zróżnicowanie społeczne – dialekty, gwary

6. Język w przestrzeni społecznej wsi

7. Komunikacja niewerbalna

8. Oralność, piśmienność i kulturowe formy przekazu

9. Grzeczność, honoryfikatywność i relacje społeczne w języku

10. Język jako forma działania społecznego

11. Stereotypy w języku

12. Języki i alfabety świata

Literatura podstawowa:

Laura M. Ahearn, Antropologia lingwistyczna, Wydawnictwo UJ, Kraków 2013.

James Stanlaw, Nobuko Adachi, Zdenek Saltzman, Language, Culture, and Society: An Introduction to Linguistic Anthropology, Routledge, New York 2017.

Jerzy Bartmiński, Językowe podstawy obrazu świata, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2009.

Literatura uzupełniająca:

Stanisław Dubisz, Halina Karaś, Nijola Kolis, Dialekty i gwary polskie, Wiedza Powszechna, Warszawa 1995.

Karol Dejna, Dialekty polskie, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1973.

Grzegorz Godlewski, Antropologia praktyk językowych: wprowadzenie, [w:] Grzegorz Godlewski i inni (red.), Antropologia praktyk językowych, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2016, s. 7-80.

Bronisław Malinowski, Problem znaczenia w językach pierwotnych, [w:] Krystyna Pisarkowa (red.), Językoznawstwo Bronisława Malinowskiego, tom 2, Universitas, Kraków 2000.

Edward Sapir, Kultura, język, osobowość, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1978.

Benjamin Lee Whorf, Język, myśl i rzeczywistość, T. Hołówka (tłum.), Wydawnictwo KR, Warszawa 2002.

Andrzej Klimczuk, Hipoteza Sapira-Whorfa – przegląd argumentów zwolenników i przeciwników, „Kultura-Społeczeństwo-Edukacja” 2013, 3(1), URI: https://philarchive.org/archive/KLIHS

Walter Jackson Ong, Oralność i piśmienność, Słowo podane w technologii, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2011.

Przemysław Czapliński, Słowo i głos, [w:] Przemysław Czapliński (red.), Literatura ustna, Wydawnictwo Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2010.

Romuald Huszcza, O gramatyce grzeczności, „Pamiętnik Literacki: czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej” 1980, 71(1). URI: https://bazhum.muzhp.pl/media/texts/pamietnik-literacki-czasopismo-kwartalne-poswiecone-historii-i-krytyce-literatury-polskiej/1980-tom-71-numer-1/pamietnik_literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1980-t71-n1-s175-186.pdf

Romuald Huszcza, Honoryfikatywność. Gramatyka, pragmatyka, typologia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.

Kazimierz Sikora, Grzeczność językowa wsi. Część 1: System adresatywny, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2010, Wstęp i rozdział 1.

Jerzy Bartmiński, Stereotypy językowe we współczesnym języku polskim, [w:] Jerzy Bartmiński, Stereotypy mieszkają w języku. Studia etnolingwistyczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2009, s. 85-105.

Jerzy Bartmiński, Czy możemy wyzwolić się ze stereotypów? Stereotypy a wzory kultury, [w:] Jerzy Bartmiński, Stereotypy mieszkają w języku. Studia etnolingwistyczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2009, s. 106-111.

John Austin, Mówienie i poznawanie: rozprawy i wykłady filozoficzne, J. Woleński (tłum.), Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1993, s. 550-612.

Ludwik Stomma, Antropologia kultury wsi polskiej w XIX w., Tower Press, Gdańsk 2000, Rozdział 1 i 2.

Brak.