Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowania
Strona główna

Metafizyka, religia i polityka w dziełach Williama Shakespeare’a

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2751-OG-MRP
Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0223) Filozofia i etyka Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Metafizyka, religia i polityka w dziełach Williama Shakespeare’a
Jednostka: Wydział Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie
Grupy: Wykłady monograficzne dla kierunków WNoPiB - stacjonarne
Punkty ECTS i inne: 2.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.
Język prowadzenia: polski
Wymagania wstępne:

Pożądana jest ogólna orientacja w historii kultury europejskiej epoki renesansu oraz historii Anglii epoki Tudorów i Stuartów.

Całkowity nakład pracy studenta:

30 h - udział w wykładach

Efekty uczenia się - wiedza:

Słuchacz zyskuje wiedzę na temat presupozycji ontologicznych i antropologicznych, przekonań religijnych oraz idei politycznych wyartykułowanych w świecie przedstawionym dramatów W. Shakespeare’a oraz co do metody ustalenia jak i w jakim stopniu można je przypisać samemu autorowi.

Efekty uczenia się - umiejętności:

Słuchacz nabywa umiejętność hermeneutycznego wglądu w sensy filozoficzne, teologiczne oraz polityczne, wpisane w strukturę głęboką dzieła artystycznego (dramatyczno-teatralnego).

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne:

Słuchacz zyskuje kompetencję rozpoznawania relacji pomiędzy dziełem literacko-teatralnym a prądami umysłowymi, a w szczególności politycznymi, żywotnymi w epoce, w której żył i tworzył twórca tych dzieł.

Metody dydaktyczne:

Wykład: model podający (przekazywanie wiedzy) i problemowy (klasyczna metoda problemowa)

Metody dydaktyczne podające:

- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład problemowy

Metody dydaktyczne poszukujące:

- klasyczna metoda problemowa

Metody dydaktyczne w kształceniu online:

- metody rozwijające refleksyjne myślenie

Skrócony opis:

Wgląd w obraz świata (kosmologia, metafizyka) i człowieka (antropologia, prawo naturalne) oraz duchowość Szekspira, w związku z koncepcją polityki, władzy i ustroju, dającą się odczytać w świecie przedstawionym jego dramatów, zwłaszcza tragedii i sztuk historycznych.

Pełny opis:

1. Kosmologiczny obraz świata u Szekspira (od niebiańskiego Empireum po ziemię jako „suterenę” Wszechświata).

2. Metafizyczny „wielki łańcuch Bytu”: Bóg, Stworzenie, Człowiek; ład i hierarchia porządku naturalnego („stopnie Kolejności”).

3. Antropologia szekspirowska: człowiek jako „złożenie” anioła i bestii; konflikt dwóch pojęć natury: prawo naturalne pochodzenia boskiego – prawo silniejszego i stan przedspołeczny (Król Lear).

4. Szekspir wobec zagadnienia teodycei: „skąd zło” (unde malum)?; zakłócenie ładu przez chaos namiętności i dezintegrację duszy (hamartia).

5. Świat nadprzyrodzony u Szekspira; w ile sakramentów wierzył Szekspir?; Prawo i Łaska, Sprawiedliwość i Miłosierdzie, kwestia istnienia Czyśćca i wiary w cuda: dramatyczne parabolizacje kontrowersji religijnych pomiędzy katolicyzmem, anglikanizmem, purytanizmem i judaizmem (Kupiec wenecki, Miarka za miarkę, Opowieść zimowa) na tle historii schizmy i reformacji w Anglii; czy Szekspir był katolickim rekuzantem?

6. Temat klasycznego republikanizmu i klasycznych form ustroju (monarchia, arystokracja, demokracja) w tragediach rzymskich Szekspira; Otello jako traktat o niemożliwości społeczeństwa „wielokulturowego”; szekspirowscy „Makiawele”; Polska w Hamlecie.

7. Szekspir wobec tradycji angielskiej myśli politycznej i parenetyki władcy (Jan z Salisbury, Henryk Bracton, Sir John Fortescue, Thomas Elyot, Richard Hooker); królestwo jako corpus mysticum Korony, baronów i poddanych, odwzorowujące ciało mistyczne Kościoła; teologia polityczna (Divine Rights of the Kings) monarchii Tudorów i Stuartów w „kronikach królewskich” Szekspira; legitymizm pochodzenia i legitymizm wykonywania (Ryszard II; Henryk IV) szekspirowscy królowie pomiędzy hybris tyranii a świętością „Pomazańca Bożego” i purificatio; liturgia władzy a symbolika sceny elżbietańskiej.

Literatura:

A/ Literatura podstawowa:

Czytanie Szekspira. Interpretacje (red. J. Fabiszak, M. Gibińska, E. Nawrocka), Gdańska 2004;

Szkice szekspirowskie (wybór i opr. W. Chwalewik), Warszawa 1983;

Szekspir. Teoria lancasterska – domysły i fakty (red. T. Kowalski, K. Kozłowski), Warszawa 2012;

René Girard, Szekspir, teatr zazdrości, Warszawa 1996;

Peter Millward SJ, Czy Szekspir był katolikiem?, Warszawa 1999.

Jacek Bartyzel, Kosmos i natura ludzka w antropologii Williama Shakespeare’a, „Horyzonty Polityki”, 1(1), Kraków 2010.

B/ Literatura uzupełniająca:

Allan Bloom, Szekspir i polityka, Kraków 1994;

Leon H. Craig, Odkrycie natury. Polityka i filozofia w „Królu Learze”, „Dialogi Polityczne”, nr 11/2009.

Szekspir i polityka [P. Szlagowski, J. Lubelski, K. Marulewska, J. Pawelec], „Teologia Polityczna”, nr 5/2009-2010.

Henryk Zbierski, William Shakespeare, Warszawa 1988;

Krystyna Kujawińska-Courtney, Królestwo na scenie. Sztuki Szekspira o historii Anglii na scenie angielskiej, Łódź 1997.

Czytanie Szekspira. Interpretacje (red. J. Fabiszak, M. Gibińska, E. Nawrocka), Gdańska 2004;

Szkice szekspirowskie (wybór i opr. W. Chwalewik), Warszawa 1983;

Szekspir. Teoria lancasterska – domysły i fakty (red. T. Kowalski, K. Kozłowski), Warszawa 2012;

René Girard, Szekspir, teatr zazdrości, Warszawa 1996;

Peter Millward SJ, Czy Szekspir był katolikiem?, Warszawa 1999.

Jacek Bartyzel, Kosmos i natura ludzka w antropologii Williama Shakespeare’a, „Horyzonty Polityki”, 1(1), Kraków 2010.

Metody i kryteria oceniania:

Obecność na wykładach i aktywność, a dla pragnących zaliczyć na ocenę sprawdzenie wiedzy.

Praktyki zawodowe:

nie dotyczy

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2023/24" (zakończony)

Okres: 2023-10-01 - 2024-02-19
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Wykład monograficzny, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Jacek Bartyzel
Prowadzący grup: Jacek Bartyzel
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie lub ocena
Wykład monograficzny - Zaliczenie lub ocena
Uwagi:

Wykład ogólnouniwersytecki: Metafizyka, religia i polityka w dziełach Williama Shakespeare’a

Pierwsze zajęcia będą miały miejsce 7 listopada 2023, zajęcia z października zostaną zrealizowane w dniach; 8, 15, 22 oraz 29 listopada w godzinach 15.00-16.30 w formie zdalnej, jak całość zajęć.

Korekta terminu jest spowodowana sytuacją losową.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.
ul. Jurija Gagarina 11, 87-100 Toruń tel: +48 56 611-40-10 https://usosweb.umk.pl/ kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.1.0 (2023-11-21)