Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu - Centralny punkt logowaniaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

NATO - historia, struktura, działania

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2751-SM-S1-3-BEG-NA Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: NATO - historia, struktura, działania
Jednostka: Wydział Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie
Grupy: Przedmioty specjalizacyjne - stosunki międzynarodowe I st. - 3 rok - stacjonarne
Punkty ECTS i inne: 3.00
Język prowadzenia: polski
Wymagania wstępne:

wiedza w zakresie historii stosunków międzynarodowych po 1945 r. oraz współczesnych międzynarodowych stosunków politycznych właściwa dla studenta studiów I stopnia na kierunku stosunki międzynarodowe

Rodzaj przedmiotu:

przedmiot obowiązkowy

Efekty uczenia się - wiedza:

student wie, jaka była geneza i funkcjonowanie NATO po II wojnie światowej,

student zna podstawowe czynniki determinujące ewolucję NATO po załamaniu się ładu dwubiegunowego,

student rozumie, jakie argumenty przemawiały i zadecydowały o kolejnych rozszerzeniach Paktu Północnoatlantyckiego,

student wie, jak kształtowała się ewolucja doktryny NATO po 1989/1991 r.;


Efekty uczenia się - umiejętności:

student potrafi dostrzec zależności doktryny obronnej i bezpieczeństwa od ustrojów politycznych poszczególnych państw i ich ugrupowań,

student potrafi analizować ewolucję koncepcji z zakresu polityki zagranicznej i bezpieczeństwa w powiązaniu z ewolucją sytuacji międzynarodowej,

student rozumie przyczyny ewolucji struktury, doktryny i pozycji politycznej NATO po 1989 r. i potrafi ją porównać z jego strukturą, zadaniami i rolę, jaką odgrywało w latach 1949-1989,

student kształtuje umiejętności dostrzegania zależności poszczególnymi aktorami stosunków międzynarodowych w dynamicznie zmieniającym się świecie;


Efekty uczenia się - kompetencje społeczne:

student rozumie potrzebę rzetelnego zapoznania się z podstawowymi tekstami o charakterze źródłowym z zakresu studiowanego przedmiotu;

student dostrzega korzyści wynikające z nieskrępowanej debaty publicznej nad kluczowymi zagadnieniami współczesności;

student nabywa zrozumienia dla wymogów rzetelności i obiektywizmu w debacie nad sprawami spornymi, trudnymi i wzbudzającymi emocje.


Metody dydaktyczne:

p. poniżej

Metody dydaktyczne podające:

- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład konwersatoryjny
- wykład problemowy

Skrócony opis:

NATO w okresie zimnej wojny.

NATO w obliczu załamania się ładu komunistycznego, bloku wschodniego i rozpadu ZSRR (1989-1991).

Ewolucja Układu Północnoatlantyckiego w obliczu nowych wyzwań w latach 90-tych XX w. Przemiany wewnętrzne i interwencja w Bośni i Hercegowinie.

Rozszerzenie NATO na wschód i stosunki z Rosją w latach 1995-2004. Interwencja w Kosowie.

NATO w obliczu amerykańskiej wojny z międzynarodowym terroryzmem. W obliczu wojny irackiej oraz interwencji w Afganistanie.

Kolejne rozszerzenia Paktu na wschód w roku 2004 i 2009.

Ewolucja doktryny i przekształcenia Paktu Północnoatlantyckiego po 2008 r.

NATO w obliczu nowych konfliktów (po 2011 r.).

Operacja NATO w Libii.

Szczyty NATO w Chicago, Newport, Warszawie i Brukseli (2012-2018)

NATO wobec konfliktu na Ukrainie.

NATO od pocz. 2017 r. (pocz. prezydentury D. Trumpa).

Organizacja wewnętrzna i struktura NATO

Polska w NATO.

Pełny opis:

NATO w okresie zimnej wojny. Ewolucja struktury i doktryny orazi pozycja w stosunkach międzynarodowych:

• Traktat Waszyngtoński

• rozszerzenia NATO przed 1989 r.

• doktryny NATO w czasach zimnej wojny

NATO w obliczu załamania się ładu komunistycznego, bloku wschodniego i rozpadu ZSRR (1989-1991):

• postanowienia szczytu NATO w Londynie (1990).

• utworzenie Północnoatlantyckiej Rady Współpracy (NACC) w 1991 r.

• Partnerstwo dla Pokoju (1993/1994)

Ewolucja Układu Północnoatlantyckiego w obliczu nowych wyzwań w latach 90-tych XX w. Przemiany wewnętrzne i interwencja w Bośni i Hercegowinie

Rozszerzenie NATO na wschód i stosunki z Rosją w latach 1995-2004. Interwencja w Kosowie

• batalia o pierwsze rozszerzenia NATO na wschód

• Akt Stanowiący w stosunkach NATO-Rosja

• utworzenie EAPC

Nowa koncepcja strategiczna NATO z 1999 r.:

• operacje out of area

NATO w obliczu amerykańskiej wojny z międzynarodowym terroryzmem:

• w obliczu wojny irackiej 2003 r. oraz interwencji w Afganistanie

Operacja ISAF w Afganistanie

Stosunki NATO-Unia Europejska. Kontrowersje wokół Europejskiej Polityki Bezpieczeństwa i Obrony

Szczyt w Pradze w 2002 r. i jego postanowienia. Prague Capabilities Comitments

Stosunki NATO-Rosja po 2004 r.

Kolejne rozszerzenia Paktu na wschód w roku 2004 i 2009:

• kwestia rozszerzenia NATO o Gruzję i Ukrainę

Ewolucja doktryny i przekształcenia Paktu Północnoatlantyckiego po 2008 r.

Szczyt NATO w Bukareszcie (2008 r.) i jego postanowienia

Nowa koncepcja strategiczna sojuszu przyjęta na szczycie w Lizbonie 2010 r.

• szczyt NATO w Chicago (2012 r.)

NATO w obliczu konfliktu na Ukrainie

• szczyt w Newport (2014 r.)

NATO w obliczu nowych konfliktów (po 2011 r.).

• w nowej fazie konfliktów bliskowschodnich zapoczątkowanych przez tzw. arabską wiosnę

Szczyt NATO w Warszawie i jego (2016 r.)

Dyskusja nad przyszłością NATO i stosunków Rosja-NATO w obliczu wzrostu napięcia w stosunkach NATO z Rosją

NATO od pocz. 2017 r. (od objęcia prezydentury USA przez D. Trumpa)

Organizacja wewnętrzna i struktura NATO

• kształtowanie się i kolejne przemiany w strukturze NATO

• pion cywilny

• pion wojskowy

• sekretarz generalny

• szczyty NATO

Polska w NATO:

• okoliczności i uwarunkowania przystąpienia Polski

• stanowisko polityczne Polski w Sojuszu

Literatura:

w jęz. polskim:

Asmus Ronald, NATO. Otwarcie drzwi, Muza, Warszawa 2002, ss. 583.

Bezpieczeństwo międzynarodowe czasu przemian. Zagrożenia-koncepcje-instytucje, [księga ku czci D. Rotfelda] [red.] Kuźniar Roman, Lachowski Zdzisław, Warszawa 2003.

Bezpieczeństwo międzynarodowe po zimnej wojnie, [red.] Zięba Ryszard, Wyd. Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008, ss. 608.

Eggert Dorota, Transatlantycka wspólnota bezpieczeństwa, [w:] „Zurawia Papers”, nr 5, ISMUW, FSM, Warszawa 2005, ss. 147.

Grodzki Radosław, Problemy bezpieczeństwa Czech, Polski i Węgier w kontekście poszerzenia NATO, IZ, Poznań 2011, ss. 368.

Kiwerska Jadwiga, Rozchodzenie się dwóch światów? Stany Zjednoczone i relacje transatlantyckie 1989-2012, Wyd. Nauka i Innowacje, Poznań 2013, ss. 433.

Kupiecki Robert, NATO a operacje pokojowe. Studium Sojuszu w transformacji, AM, Toruń 1998.

Kupiecki Robert, NATO u progu XXI wieku, Wyd. AKSON, Warszawa 2000, ss. 259.

Kupiecki Robert, Od Londynu do Waszyngtonu. NATO w latach dziewięćdziesiątych, Warszawa 1998, ss. 283.

Kupiecki Robert, Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego, MSZ, Warszawa 2016, ss. 242.

Kupiecki Robert, Siła i solidarność. Strategia NATO 1949-1989, wyd. 2, PISM, Warszawa 2012, ss. 460

Marcinkowski Adam, Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego 1949-1989, Wojskowy Instytut Historyczny, Warszawa 1992, ss. 249.

NATO a Europa Wschodnia. Rozszerzenie NATO na Wschód – ostatnie wyzwanie europejskie XX wieku, Elipsa, Warszawa 1998, ss. 336.

NATO w systemie bezpieczeństwa europejskiego, [red.] Cziomer Erhard, Kraków 1999, ss. 194.

NATO u progu XXI wieku. Wobec nowych wyzwań i problemów bezpieczeństwa, [red.] Cziomer Erhard, Inst. Studiów Strategicznych, Kraków 2000, ss. 207.

NATO wobec wyzwań współczesnego świata. 2013, [red.] Czulda Robert, Łoś Robert, Regina-Zacharski Jacek, Inst. Badań nad Stos. Międz., Warszawa-Łódź, 2013, ss. 398.

Rocznik strategiczny, Scholar, Warszawa, kolejne tomy od I: 1994/1995 do XXIV: 2018/2019 ( każdym tomie odrębny rozdział poświęcony NATO).

Stadtmueller Elżbieta, Pożegnanie z nieufnością. Rozszerzenie NATO i UE a stosunki polsko-rosyjskie w kontekście bezpieczeństwa europejskiego, Wyd. UWrocł., Wrocław 2003, ss. 242.

System euroatlantycki i bezpieczeństwo międzynarodowe w multipolarnym świecie. Miejsce i rola Polski w euroatlantyckim systemie bezpieczeństwa, [red.] Fiszer Józef M., ISP PAN, Warszawa 2013, ss. 388.

Unia Europejska, NATO a bezpieczeństwo Polski, [red.] Czaja Stanisław, Tyszkiewicz Elżbieta, Bellona, Warszawa 2000, ss. 232.

Ziółkowski Andrzej, NATO w XX wieku. Transatlantyckie zależności, Bellona, Warszawa 2002, ss. 252.

w jęz. obcych (wyd. po 2000):

The Future of NATO. Regional Defense and Global Security, [red.] Hilde P. S., Michta A. A., Ann Arbor 2014, ss. 214.

Lindley-French Julian, The North Atlantic Treaty Organization. The Enduring Alliance, Routledge 2015, ss. 152.

Sloan Stanley R., Permanent Alliance? NATO and the Transatlantic Bargain from Truman to Obama, Bloomsbury 2010, ss. 336.

Strategy in NATO : Preparing for on Iimperfect World, [red.] Odgaard Liselotte, Palgrave Macmillan, New York 2014, ss. 219.

Yost David S., NATO’s Balancing Act, Washington DC, 2014, ss. 480.

strona internetowa NATO:

https://www.nato.int

Metody i kryteria oceniania:

egzamin pisemny, dwugodzinny, w terminach uzgodnionych ze studentami z uwzględnieniem wymogów organizacji roku akademickiego; pytania zostaną podane do wiadomości studentów na co najmniej miesiąc przed egzaminem;

uwaga: nie jest przewidywana jakakolwiek możliwość zdawania egzaminu w trybie ustnym!

Praktyki zawodowe:

nie dotyczy

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2017/18" (zakończony)

Okres: 2017-10-01 - 2018-02-25
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Leszek Kuk
Prowadzący grup: Leszek Kuk
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/19" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-02-24
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Leszek Kuk
Prowadzący grup: Leszek Kuk
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-02-28
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Leszek Kuk
Prowadzący grup: Leszek Kuk
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (zakończony)

Okres: 2020-10-01 - 2021-02-21
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Leszek Kuk
Prowadzący grup: Leszek Kuk
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2021/22" (w trakcie)

Okres: 2021-10-01 - 2022-02-20
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Leszek Kuk
Prowadzący grup: Leszek Kuk
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.