Biologia komórki

Przedmiot realizowany w trakcie I semestru (I rok). Wymagana jest wiedza z zakresu budowy komórki zwierzęcej oraz podstawowych procesów w niej zachodzących, na poziomie szkoły średniej.

przedmiot obligatoryjny

Godziny realizowane z udziałem nauczycieli - 30 godz. 1,2 punkty ECTS

- 15 godz wykład,

- 15 godz. zajęć laboratoryjnych.

Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta – 45 godz. 1,8 punkty ECTS

- przygotowanie do egzaminu: 20 godz.

- przygotowanie do zajęć laboratoryjnych: 10 godz.

- przygotowanie do zaliczenia sprawdzianów cząstkowych: 15 godz.

Łącznie: 75 godz. – 3 punkty ECTS, , w tym: liczba punktów ECTS, które student uzyskuje realizując zajęcia kształtujące umiejętności praktyczne: 0,8 ECTS (20 godz.)

W1: opisuje organizację komórki eukariotycznej oraz budowę i funkcje jej podstawowych struktur – K_W01

W2: wyjaśnia zależności między budową komórki i jej organelli a pełnioną funkcją

– K_W02

W3: omawia podstawowe procesy komórkowe, w tym transport przez błony, komunikację międzykomórkową, cykl komórkowy i śmierć komórki – K_W04

U1: posługuje się podstawowymi technikami mikroskopowymi oraz analizuje obrazy komórek i ich struktur w celu interpretacji zależności między budową a funkcją – K_U02

U2: rozpoznaje podstawowe struktury komórkowe, stadia podziałów komórkowych oraz wybrane aberracje chromosomowe w materiale mikroskopowym i schematach – K_U02

K1 jest gotów do rzetelnego wykonywania obserwacji mikroskopowych oraz formułowania wniosków na podstawie uzyskanych wyników – K_K05

K2: jest gotów do współpracy w zespole podczas wykonywania zadań laboratoryjnych oraz przestrzegania zasad bezpieczeństwa pracy – K_K01, K_K09

Egzamin pisemny

weryfikuje efekty: W1, W2, W3

Sprawdziany cząstkowe z laboratoriów

weryfikują efekty: W1, W2, U1, U2

Obserwacja pracy podczas zajęć laboratoryjnych

weryfikuje efekty: K1, K2

- pokaz

- wykład informacyjny (konwencjonalny)

Celem przedmiotu jest zapoznanie studenta z: ultrastrukturą komórki zwierzęcej, procesami zachodzącymi w komórce, budową oraz znaczeniem receptorów błonowych i wewnątrzkomórkowych, a także ich udziałem w zapewnieniu sprawności czynnościowej organizmu, sygnalizacją międzykomórkową i wewnątrzkomórkową, a także jej znaczeniem dla integracji organizmu, znaczeniem komórek macierzystych.

Wykłady: historia badań nad komórką; cechy komórki zwierzęcej; błony biologiczne - modele błony komórkowej, błona elementarna, mozaikowy model błony komórkowej, lipidy i białka błonowe, glikokaliks; transport przez błony - przenośniki, pompy, kanały jonowe, Endo- i egzocytoza; cytoplazma i struktury wchodzące w jej skład; organella komórkowe - budowa i funkcja; cytoszkielet komórki; procesy zachodzące w cytoplazmie; mechanizmy porozumiewania się komórek; receptory i ich klasyfikacja; cykl komórkowy i różnicowanie komórek; stażenie się komórek i apoptoza; komórki macierzyste.

Zajęcia laboratoryjne: Mikroskopia świetlna – typy mikroskopów, powiększenie, zdolność rozdzielcza, technika mikroskopowania, klasyczne i zaawansowane techniki przygotowania materiału biologicznego do badań. Mikroskopia elektronowa - zasada działania, przygotowanie materiału biologicznego do badań, zasady oglądania, cechy i interpretacja elektronogramów. Porównanie obrazów struktur komórkowe w (mikroskop świetlny, elektronogram) – organella cytoplazmatyczne, cytoszkielet, jądro komórkowe. Zależność między morfologią i funkcją, cyklem życiowym komórki i mechanizmami regulacyjnymi. Prezentacja preparatów komórek w trakcie podziałów, omówienie mitozy i mejozy, przedstawienie różnych kariotypów.

LITERATURA PODSTAWOWA

B. Alberts i wsp. Podstawy biologii komórki. Wyd. PWN, Warszawa 2019.

W. Kilarski. Strukturalne podstawy biologii komórki. Wyd. PWN, Warszawa 2003.

LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA

L.P. Gartner, J.L. Hiatt, J.M. Strum. Cell biology and

histology. Wyd. Harwal Publishing, 2010.

L.P. Gartner, J.L. Hiatt, J.M. Strum. Basic histology, text and atlas. Wyd. McGraw-Hill, 2013.

L.P. Gartner, J.L. Hiatt, J.M. Strum. Cell Biology and Histology. Wyd. Harval Publishing, London-NY 2005.

K. Ostrowski (red.). Histologia. Wyd. PZWL, Warszawa 1995.

Wykład

- egzamin pisemny (W1, W2, W3, K1)

Kryteria oceniania:

ocena dostateczna: 60-70% maksymalnej liczby punktów,

ocena dostateczna plus: 71-80% maksymalnej liczby punktów

ocena dobra: 81-87% maksymalnej liczby punktów

ocena dobry plus: 88-94% maksymalnej liczby punktów

ocena bardzo dobra: powyżej 94% maksymalnej liczby punktów.

Laboratorium

- sprawdziany cząstkowe z bloków tematycznych (W1, W2, U1, U2, K1) (wymagane zaliczenie wszystkich sprawdzianów) – ocena na zaliczeniu końcowym to średnia arytmetyczna.

Kryteria oceniania:

ocena dostateczna: 60-70% maksymalnej liczby punktów,

ocena dostateczna plus: 71-80% maksymalnej liczby punktów

ocena dobra: 81-87% maksymalnej liczby punktów

ocena dobry plus: 88-94% maksymalnej liczby punktów

ocena bardzo dobra: powyżej 94% maksymalnej liczby punktów.

W zakresie kompetencji społecznych oceniana jest aktywność studenta na zajęciach i jego zaangażowanie oraz praca zespołowa. Prowadzący na podstawie oceny kompetencji społecznych (K1, K2) może podnieć ocenę końcową o 0,25 stopnia